Droppings

DE EERSTE voedseldroppings boven Bosnië resoneren in de zware explosie onder het New-Yorkse World Trade Center. Bedoeld als zodanig of niet, de autobom herinnert de Amerikanen eraan dat bemoeienis met internationale conflicten, ook als zij humanitair is gericht, een prijs heeft. Verschillende duistere groeperingen wensten achteraf en anoniem de ontploffing althans zo te duiden. En stuk voor stuk beriepen ze zich op een Joegoslavische achtergrond. De tijd zal leren of er misschien niet toch een Amerikaans equivalent van de Amsterdamse glazenier aan de slag is geweest.

Het merkwaardigste van de droppings is intussen dat zij begeleid zijn door nogal wat kritiek en reserve, zowel op hoog diplomatiek niveau als bij de publieke opinie in het algemeen. Het "je zult zo een pakket maar door je dak krijgen' is een veelgehoord ironisch bedoeld commentaar en gaat eraan voorbij dat de leden van de doelgroep zoiets misschien niet eens een kwalijk incident zouden vinden. De beschaafde samenleving staat inmiddels wel heel ver af van de ervaring van honger, levensbedreigende koude en een totale afwezigheid van medicamenten. Men kan slechts hopen dat de droppings doelmatiger kunnen worden uitgevoerd naarmate de veiligheid van het vliegend personeel beter verzekerd is. De controle vooraf door vertegenwoordigers van de strijdende partijen beoogt dat in ieder geval te bewerkstelligen.

HUMANITAIR BEDOELD - maar politiek in hun consequenties zijn de droppings natuurlijk wel. De uithongering van de moslimbevolking in de schaarse gebieden in Bosnië waar zij tot dusver heeft standgehouden, dient een bewust politiek doel van de belegerende Serviërs en moet worden gezien als een variant van de etnische schoonmaak. Dat is de reden waarom de voedseltransporten over de weg worden vertraagd of totaal onmogelijk worden gemaakt. De droppings vormen een doorkruising van die politiek, ook al zijn ze bestemd voor "iedereen', en dat temeer naarmate ze succesvoller worden. Zo bezien kunnen ze nog wel eens een naargeestig effect krijgen.

De Amerikanen voeren deze aanvullende vorm van humanitaire hulp alleen uit. De bondgenoten hebben zich er positief over uitgelaten sinds het duidelijk was dat president Clinton althans dit overblijfsel van zijn eerdere en veel ambitieuzere plannen wilde doorzetten. Hoe schoorvoetend het begin ook mag zijn, de Verenigde Staten hebben zich nu daadwerkelijk aan een oplossing van het Joegoslavische vraagstuk gebonden. In welke mate zal men zich in het Witte Huis op dit ogenblik waarschijnlijk liever niet realiseren.