Labour-leider wil rol van bonden beknotten

LONDEN, 25 FEBR. De leider van de Britse Labour Party, John Smith, wil dat de vakbonden een minder invloedrijke rol gaan spelen in de partij.

Die voorkeur betekent confrontatie met een deel van de machtige vakbeweging, de rots waarop de partij is gebouwd. Maar de evenzeer belangrijke stroming binnen Labour die vindt dat de partij zich verregaand dient te moderniseren om electoraal aantrekkelijk te worden is opgetogen over het kleur bekennen van Smith. Diens lange stilzwijgen over de rol van de vakbonden binnen de beweging had de vrees doen ontstaan dat Smith de veranderingen, geïnitiëerd door Neil Kinnock, zijn voorganger, niet wilde doorzetten. Smith beloofde dat het komende partijcongres van Labour, in oktober, een voorstel krijgt voorgelegd waarin vakbonden niet langer substantiële invloed hebben op het kiezen van kandidaten voor het Lagerhuis of het herkiezen van zittende Lagerhuisleden. Op termijn zal de "block-vote' - vakbondsleiders die uit naam van miljoenen leden evenzoveel miljoenen stemmen uitbrengen - op partijcongressen worden afgeschaft. Als Smith' voorstel wordt gesteund zullen vakbondsafgevaardigden op het congres alleen voor zichzelf stemmen. De partijleider noemde dat vooruitzicht een van de belangrijkste ontwikkelingen in de geschiedenis van de arbeidersbeweging. De meeste van de 29 vakbonden in de partij zijn bereid hun invloed op de keuze van Lagerhuisleden en van de partijleider op te geven. Maar verwacht wordt dat een minderheid van radicale bonden, zoals die van Scargills mijnwerkers, de zaken bij het oude wil houden. Een compromisvoorstel van gematigde vakbondsleiders om een register aan te leggen van Labour-stemmers binnen de vakbonden en de invloed van de bonden op die manier te herverdelen, is door Smith op praktische gronden afgewezen.