Pakistan-India; De prijs van de dwaasheid

In de afgelopen dagen zijn 45.000 Indiërs in "preventieve hechtenis' genomen om te voorkomen dat ze zullen deelnemen aan een betoging van militante hindoes die morgen zou worden gehouden in New Delhi. De rechtse hindoe-partij Bharatiya Janata Party (BJP) had tot de mars opgeroepen om te protesteren tegen wat ze noemt het “dictatoriale regime” van premier Narasimha Rao, een verwijzing naar de maatregelen van de regering tegen militante hindoes na de godsdienstrellen in december en januari. Rao reageerde prompt en verbood de demonstratie. New Delhi is op alles voorbereid; de autoriteiten hebben de strengste veiligheidsmaatregelen genomen om nieuwe rellen tussen hindoes en moslims te voorkomen.

De BJP heeft zich in het verleden zelden laten afschrikken door verboden en ook nu aangekondigd de mars door te zullen zetten. De leider van de BJP in het Indiase parlement, Lal Advani, beschuldigde de regering er gisteren van de oppositie monddood te willen maken. “Onderdrukking kan onze stem niet doen verstommen en een niet uitgeroepen (maar feitelijk bestaande) noodtoestand kan u niet redden. De regering zal de prijs moeten betalen voor haar dwaasheid”, zo beet hij Rao toe.

De BJP (janata betekent volk) zegt dat het grootste deel van de hindoebevolking (82 procent van de 850 miljoen Indiërs) achter haar staat en pocht dat een miljoen mensen morgen aan de mars zouden deelnemen. "Zouden', want het verbod zal door de militante hindoes dankbaar worden aangegrepen als blijkt dat dat aantal bij lange na niet wordt gehaald. Peilingen in de Indiase samenleving leerden de afgelopen tijd dat de steun voor de rechtse hindoelijn niet zo groot is als de BJP voorgeeft: een meerderheid van de bevolking steunt de politiek van de Congrespartij, die uitgaat van harmonie tussen en gelijke rechten voor hindoes en moslims. Maar 119 zetels in het 545 leden tellende Lagerhuis voor de BJP bewijst dat de partij wel degelijk een belangrijke machtsbasis in de maatschappij heeft. En de partij heeft gelijk dat alleen vervroegde verkiezingen kunnen uitmaken wie werkelijk de gunst van het volk geniet.

De huidige onrust is nog steeds een uitloper van de hectische gebeurtenissen van begin december, toen een fanatieke menigte hindoes in de stad Ayodhya de eeuwenoude Babar-moskee tot de laatste steen toe afbrak, omdat ze menen dat op dezelfde plaats een tempel voor hun god Ram heeft gestaan. Hoewel de BJP zich in het openbaar distantieerde van de actie - zeker toen bij rellen tussen hindoes en moslims als gevolg daarvan meer dan duizend doden vielen - was het een publiek geheim dat de BJP de verwoesting van de moskee achter de schermen van harte toejuichte. Zo vatte de regering dat ook op: de vier deelstaatregeringen waarin de BJP het voor het zeggen had werden ontslagen; de belangrijkste twee partijleiders, Lal Advani en Murli Joshi, zaten ruim een maand gevangen.

De BJP gaf zich vorige maand helemaal bloot door protest aan te tekenen tegen het regeringsvoornemen om de Babar-moskee in Ayodhya te herbouwen, zij aan zij met een tempel voor Ram.

De godsdienstrellen namen in december vrij snel af, maar laaiden vorige maand in de westelijke havenstad Bombay in alle hevigheid weer op en dat is de reden dat New Delhi demonstraties als die van de BJP nog steeds verbiedt.

Bombay is het bolwerk van een bondgenoot van de BJP, de nog extremistischer Shiv Sena (betekenis: Het Leger van Shiva - Shiva is de hindoegod van de wraak), geleid door Bal Thakeray. Onder de kreet Jala do! (Steek ze in brand!) bestormden bendes van fanatieke hindoes gemeenschappen van moslims. Volgens Bal Thackeray waren het de moslims zelf die met gewelddadigheden begonnen, maar in een vraaggesprek met Time gaf hij toe dat het overgrote deel van de zeshonderd doden in Bombay niettemin moslims waren.

Het artikel in Time is onthullend over de mening van de Shiv Sena, een beweging die enige invloed kan laten gelden. Thackeray zegt dat alle moslims het land moeten verlaten, tenzij ze zich “aanpassen aan de regels van dit land”, waarmee hij hindoeïstische voorschriften bedoelt. “Indiase moslims beginnen zich te voelen als de joden in nazi-Duitsland”, zegt de interviewer. Thackeray antwoordt: “Hebben ze zich gedragen als de joden in nazi-Duitsland? Als dat zo is, is er niets mis met hen te behandelen zoals in Duitsland gebeurde.”

De Indiase regering zegt zich naar aanleiding van de godsdiensttwisten grote zorgen te maken over het imago van India in het buitenland. Dat Bal Thackeray daar het zijne van denkt ligt voor de hand. “Ik geef geen donder om ons internationale imago”, aldus de Shiv-Senaleider tegen Time.