Selectie buitenland

DUITSLAND

SAM FRANCIS Aan het werk van de Amerikaanse abstracte expressionist is in Bonn een retrospectief gewijd. Tweehonderd schilderijen, tekeningen en lithografieën. Na een wilde fase waarin Francis de verf op meters grote vlakken gooide, leerde hij op een reis naar Japan dat op het doek "meditatieve eilanden" moeten blijven staan. Bonn, Bundeskunsthalle, Friedrich Ebertallee 4. T/m 18 apr. Di t/m zo 10-19u. Inl 09-49228237682.

EETCULTUUR In het Münchner Stadtmuseum loopt de tentoonstelling "De fatsoenlijke lust: van eetcultuur en tafelmanieren". Een weelderige documentatie over: keukengerei, tafelzilver en voornaam serviesgoed, nagebouwde vastentafels en een koffiekrans uit de Biedermeier-tijd. Rond 800 objecten uit vier eeuwen, waaronder tevens foto's en schilderijen tonen de verandering in de kookkunst, van het bakken aan open vuur tot de magnetron. München, St. Jakobsplatz 1. T/m 31 mei. Di t/m zo 10-17u. Inl 09-498923322370.

GRAFIEK Sinds 30 jaar is de Italiaanse "2RC Edizioni D'Arte Roma" een forum waar nieuwe mogelijkheden van de drukgrafiek worden uitgeprobeerd. Valter Rossi, de oprichter, experimenteerde met nieuwe technieken om zo de artistieke speelruimte uit te breiden. Werken van onder andere Max Bill, Enzo Cucchi, Francesco Clemente en Eduardo Chillida. Kunstmuseum Düsseldorf, Ehrenhof. T/m 7 maart. Di t/m zo 11-18u. Inl 09-492118992290.

BLAUWBAARD "Blauwbaards Orkest - een moorddadige nachtmuziek" is een sprankelende revue die het 300 jaar oude verhaal verplaatst naar de jaren twintig. Ulrich Tukur speelt de ladykiller begeleid door een damesorkest en een slagwerker; de lokatie is een bar en de gasten worden op hun plaatsen bediend. Frankfurt, Theater am Turm, Eschersheimer Landstrasse 2. 18, 20 en 22 febr (20u). Inl 09-49691545104.

KARL HORST HÖDICKER Berliner Ring is een tentoonstelling met schilderijen uit de laatste 20 jaar van de vader van "de wilden" met Berlijn als centraal thema. Berlijn. Orangerie Schloss Charlottenburg. T/m 7 mrt. Inl 09-49303237091.

EN VERDER: recente werken van Lawrence Carroll t/m 18 april in het Museum Abteiberg in Mönchengladbach (09-492161252631); 100 jaar fotografie in Rusland 1840-1940 t/m 24 april in het Rheinische Landesmuseum in Bonn (09-492287294299); Latijnsamerikaanse kunst van de 20ste eeuw t/m 25 april in de Kunsthalle te Keulen (09-492212212335); schilderijen van Paul Cezanne uit vier decennia, t/m 2 mei in de Kunsthalle Tübingen (09-49707161444).

SPANJE

PICASSO; DE FALLA EN MASSINE Het ballet "El Sombrero de tres Picos' kwam tot stand door de vruchtbare samenwerking tussen Picasso, als ontwerper van kostuums en decors, de componist Manuel de Falla en de choreograaf Massine. Het eenvoudige verhaal van liefde en overspel bood de kunstenaars genoeg ruimte hun fascinatie voor de folklore en het leven van Spanje uit te leven. Over de totstandkoming van het ballet is een tentoonstelling georganiseerd in Barcelona, Museo Picasso, Montcada 15-19. T/m 25 apr. Di t/m zo 10-19u30. Inl 09-343 3196310.

CONDE DUQUE Sinds 1987 geeft de stichting Vrienden van ARCO, de internationale kunstbeurs in Madrid, de voormalige directeur van het Stedelijk Museum Edy de Wilde de vrije hand in het aanleggen van een collectie. In het Centro Conde Duque presenteert De Wilde werk van Appel en Lucebert, Christo en Lewitt, Kounellis en Merz; namen die in Spaanse moderne kunstcollecties maar zelden voorkomen. T/m 11 maart in Madrid, Centro Conde Duque, Conde Duque 11. Di t/m za 10u30-14 en 17u30-20u, zo 10-14u30. Inl 09-341 5885824.

BIJNA GODIN In 1929 leerde Elena Diakonova, beter bekend als Gala, de jonge en onbekende kunstenaar Dal kennen. Voor hem verliet zij haar man, de Franse dichter Paul Elouard. Over deze vroege fase uit het leven van het mythische paar Gala en Dal gaat de theaterproduktie 'Casi una Diosa' van Jaime Salom, die gespeeld wordt door oa Carmen Elias, Eusebio Poncela en Carlos Hipólito. In Madrid, Circulo de Bellas Artes, Marques de Riera 2. Inl 09-341 5324437.

JOAN MIRO Tijdens de Tweede Wereldoorlog maakte Miró in Normandië een serie schilderijen, tekeningen en gouaches waar hemellichamen door de kosmos zweven. Vluchtend voor de Duitse bombardementen nam Miró zijn Constellaties' mee naar Barcelona. Nu vormen ze het middelpunt van de expositie Campus Stellarum, t/m 22 maart te zien in Madrid, Museo Reina Sofia, Isabel 52. Wo t/m ma 10-21u, zo 10-14u30. Inl 09-341 4675062.

DAVID HOCKNEY De Britse pop art-artiest David Hockney heeft vanaf 1954 geschilderd, en gewerkt voor oa opera, theater en reclame. Een terugblik op zijn werk, van zijn jeugdschilderijen tot de computergestuurde produkten die hij in 1991 maakte, zijn t/m 28 feb te zien in Barcelona, Palacio de la Virreina, Rambla 99. Di-za 10-14u en 16u30-21u, zo 10-14u, ma 16u30-21u. Inl 09-343 3017775.

FRANKRIJK

LA TRAVIATA Verdi's opera La Traviata over liefde, dood en zonde in de dramatische regie van Klaus-Michael Grüber vormt het hoogtepunt van het Parijse operaseizoen. Antonio Pappano van het Théâtre de la Monnaie van Brussel dirigeert het Philharmonia Orchestra. Giusy Devinu en Veronica Villarroel vertolken afwisselend de rol van Violetta. Parijs, Théâtre du Châtelet. T/m 2 mrt. Inl 09-33140282840.

HENRI MATISSE, 1904-1917 Een tentoonstelling met 130 doeken en bijna alle beelden die Henri Matisse maakte tussen 1904 en 1917, een periode waarin Matisse de traditionele verhoudingen tussen lijn en kleur op een ingrijpende manier veranderde. Met onder meer werken uit de Hermitage in St. Petersburg, het Poesjkin Museum in Moskou, het MOMA in New York en andere nationale en internationale publieke en privé-collecties. Parijs, Centre Pompidou. 25 febr t/m 21 juni, ma en wo t/m vr 12-22u, za en zo 10-22u. Inl 09-33144781233.

DE EEUW VAN TITIAAN De tentoonstelling "Le siècle de Titien, de Georgione a Véronèse' met 160 schilderijen, tekeningen en gravures, geeft een beeld van de korte loopbaan van Georgione, de triomfantelijke carrière van Titiaan en de invloed van beide meesters op hun tijdgenoten in Venetië. Schilderijen uit kerken en musea van Venetië en de hele wereld. Parijs, Grand Palais. 13 maart t/m 31 mei. Wo t/m ma van 10-20u, wo tot 22u. Inl 09-33144131717.

GROOT-BRITTANNIË

ROY LICHTENSTEIN Dit jaar wordt Roy Lichtenstein 70. De verjaardag wordt gevierd met een grote tentoonstelling in de Tate Gallery in Liverpool. Het overzicht begint met werk uit de jaren tachtig, toen Lichtenstein en Andy Warhol de voornaamste figuren in de Pop Art waren. Naast de schilderijen zijn er ook posters en archiefdokumenten. Albert Dock, Liverpool. T/m 18 april. Di t/m zo 10-18u. Inl 09-44517093223.

ROBERT RYMAN De vroegste artistieke belangstelling van de Amerikaanse schilder Robert Ryman gold de jazz. In de tijd toen hij 's avonds muziek speelde, verdiende hij overdag zijn brood als suppoost in het Museum of Modern Art in New York. Hier kreeg hij de kans om meesters als Matisse en Cézanne te bestuderen, en ook het werk van Rothko, Stella, Pollock en Franz Kline. Hij begon toen ook zelf te schilderen en is vooral beroemd geworden door zijn "witte' schilderijen. Hoe hij daartoe is gekomen kan worden nagegaan op een overzichtstentoonstelling in Londen. Tate Gallery, Millbank. T/m 25 april. Ma t/m za 10-17u50, zo 14-17u50. Inl 09-44718211313.

DAVID LINTINE Het contrast tussen licht en donker, nauwkeurig bestudeerd en stemmig weergegeven, is het kenmerk van de etsen van David Lintine. De onderwerpen zijn geïnspireerd op historische huizen in Engeland en Europa en hebben de spookachtige atmosfeer van gebouwen waarin niet meer wordt gewoond. Londen, Barbican Centre, Level 5, 20 feb. t/m 21 maart. Ma t/m za 9-23u, zo 12-23u. Inl 09-44716388891.

DEPTFORD CREEK Jim Rice heeft de kleine buurt van Deptford Creek in Londen gefotografeerd vóór die afgebroken wordt voor nieuwbouw, en de inheemse bevolking gedwongen wordt een nieuwe samenleving op te bouwen. Londen, Photofusion, Electric Lane. T/m 13 maart. Di t/m vr 10-18u, za 11-16u. Inl 09-44717385774.

QUAGLINO'S Een enorm restaurant van Terence Conran in de "belle epoque'-stijl. De inrichting is zeer chic - veel glas en glans - maar niet deftig en het is Conrans hoop dat alle sterren hier zullen eten. ¢8 30 per persoon is niet goedkoop maar zeker minder duur dan Langan's of Le Caprice, de voornaamste concurrenten. Londen, Bury Street, St. James's. Inl 09-44719306767.

EN VERDER British Watercolours t/m 12 apr in de Royal Academy (09-44714397438) en ook in het Birmingham Museum & Art Gallery t/m 12 apr (09-44212352834); Suffragettes t/m juni 1993 in het Museum of Londen (09-44716003699); Mannen t/m 6 juni in de Tate Gallery (09-44718211313); Hoover t/m eind okt in het Design Museum (09-44714036933); Tim Head t/m 28 febr in de Whitechapel Art Gallery (09-44713775015); Robert Campin t/m 28 mrt in de National Gallery (09-44718393321); Rembrandt t/m 25 apr in Dulwich Picture Gallery (09-44816935254); foto's van Bruce Gilden t/m 13 mrt in de Special Photographers Gallery (09-44712213489); Gravity and grace, tentoonstelling van beeldhouwwerk, t/m 14 mrt in de Hayward Gallery (09-44719283144); Sol Lewitt t/m 28 mrt in het Museum of Modern Art, Oxford (09-44865728608).