Chasboelatov neemt initiatief in machtsstrijd met Jeltsin

MOSKOU, 16 FEBR. Voorzitter Roeslan Chasboelatov van het Russische parlement neemt in de machtsstrijd in Moskou steeds meer het initiatief over van president Boris Jeltsin. Gisteren heeft Chasboelatov onverwachts voorgesteld om het eventuele referendum van 11 april te gebruiken om alle machtsorganen in Rusland, inclusief het presidentschap, aan een volksraadpleging te onderwerpen.

Niet bekend

Jeltsin had Moskou nog niet verlaten of Chasboelatov greep zijn kans. Hij toverde een voorstel uit zijn hoed dat haaks stond op zijn eerdere suggesties. Vorige week had Chasboelatov er nog voor gepleit om het referendum over de nieuwe grondwet af te gelasten omdat de politieke situatie volgens hem te instabiel is voor zo'n plebisciet. Gisteren stelde hij voor om vijf vragen aan het referendum toe te voegen. Het volk zou zich ook moeten uitspreken over het “vertrouwen in de president, het Congres van Volksafgevaardigden (het uitgebreide parlement, red.), de Opperste Sovjet (het kernparlement), de regering en verkiezingen in 1994 voor zowel het presidentschap als het parlement”.

De voorstellen bleven gisteren door de afwezigheid van Jeltsin onweersproken. Wellicht was dat ook de bedoeling. De Russische president heeft er een handje van om, als de omstandigheden moeilijk worden, de plaat te poetsen dan wel verwarring te zaaien. Zo was hij in het najaar van 1990, toen president Gorbatsjov worstelde met verzet tegen zijn hervormingsprogramma, anderhalve maand uit de roulatie wegens een nooit opgehelderd auto-ongeluk. De omgekeerde techniek past Jeltsin soms ook toe. Eind vorig jaar bekortte hij zijn staatsbezoek aan China omdat premier Tsjernomyrdin volgens hem bezig was met het samenstellen van een conservatief kabinet. Dat bleek achteraf niet waar, al was het maar omdat Tsjernomyrdin in die dagen zelf ook niet in Moskou was.