Zege Kliridis lijkt vooral prettig voor Turks-Cyprioten

ATHENE, 15 FEBR. Met nog geen 2.000 stemmen verschil heeft de veteraan Glafkos Kliridis (74) gisteren zijn rivaal George Vasiliou (61) verslagen in de tweede ronde van de presidentsverkiezingen op Cyprus. Kliridis' overwinning voorspelt dat nu ook van Grieks-Cyprische zijde de VN-pogingen om een oplossing voor de kwestie-Cyprus te vinden, zullen worden bemoeilijkt.

De uitslag kwam als een verrassing voor degenen die in de mening verkeerden dat Vasiliou de zondag tevoren, toen hij ruim 44 procent haalde en Kliridis slechts 37, op weg was naar de zege. Laatstgenoemde kreeg gelijk met zijn stelling dat de zittende president daarmee dicht bij de limiet van zijn stemmen was gekomen terwijl hij, Kliridis, een groter reservoir had om in tweede instantie uit te putten. De uitgeschakelde derde groepering, het Front van Strijdbare Krachten, leed die eerste zondag een vernietigende nederlaag met slechts 18,5 procent van de stemmen. Die zijn nu in meerderheid naar Kliridis gegaan. De leider van een van de twee partijen die het Front vormden, oud-president Georges Kyprianou, had openlijk opgewekt Kliridis te steunen, de andere, de socialistische dr. Vasos Lyssaridis, had het aan het geweten van zijn kiezers overgelaten.

In de loop van de avond, toen vrijwel alle stemmen waren geteld, telefoneerde Vasiliou naar zijn opvolger en gaf zijn nederlaag ook op de televisie toe. Hij vroeg nog wel een hertelling voor het district Nicosia. Het door hem geleide onderzoeksbureau KEMA, in het hele Midden-Oosten gerespecteerd, had de eerste zondag als enige de uitslag correct voorspeld, maar bleek nu met 54 procent voor Vasiliou veel te optimistisch te zijn geweest.

Kliridis kwam in zijn overwinningsrede met de gebruikelijke aankondiging dat hij de “president van alle Cyprioten” zal worden (in de praktijk worden daarmee Grieks-Cyprioten bedoeld). Dit zal echter niet makkelijk zijn na de tweede ronde van zijn verkiezingscampagne, die veel sterker dan de eerste een anti-communistisch karakter droeg, waarbij men in aanmerking moet nemen dat de communisten, die Vasiliou steunden, nog altijd kunnen bogen op bijna eenderde van de stemmen en dat Vasiliou zelf, hoewel nu een manager-miljonair, van communistischen huize is.

De aanhang van Vasiliou op haar beurt vestigde er de volle aandacht op dat Kliridis zich ook nu weer de steun liet aanleunen van alles wat op het eiland extreem-rechts is, inclusief de beruchte Niko Sampson, die na de staatsgreep tegen Makarios van juli 1974 enige dagen dictator was, maar nu, op vrije voeten, weer twee kranten redigeert. Een van de "foute' ministers uit deze periode zit als afgevaardigde van Kliridis' Democratische Concentratie in het parlement.

“President van alle Cyprioten” zal vermoedelijk in eerste instantie betekenen dat Kliridis in zijn regering ook ministers opneemt uit de Democratische Partij van Kyprianou, die hem in de tweede ronde zo hartgrondig heeft gesteund.

De grootste problemen voor het nieuwe bewind zijn echter niet te verwachten uit de extreem-rechtse gelederen, maar uit het feit dat Kliridis de wat versleten band met Griekenland sterk heeft onderstreept en zijn tegenstander heeft voorgesteld als een manager die van het eiland een soort kleurloze Cyprus Limited wil maken, naar het voorbeeld van Singapore. De zege werd in de straten van Nicosia gevierd door het rondrijden in honderden auto's, gehuld in vlaggen met de Griekse blauwwitte kleuren.

Thema van Kliridis' verkiezingscampagne tegen Vasiliou - vooral voor de eerste zondag - was het verwijt dat deze zich zowat had aangesloten bij het “boeket ideeën” voor een federalistische Cyprus-oplossing van VN-secretaris-generaal Boutros Boutros-Ghali, een boeket dat overigens door de Turks-Cyprische leider Rauf Denktas integraal is verworpen.

Kliridis wil het boeket niet volledig afwijzen, maar aandringen op herziening, zulks na het houden van een “pan-helleense conferentie” met de Griekse regering en partijleiders. Daarbij zullen alle opties moeten worden opengehouden, zo heeft hij verklaard, inclusief een federatie van Grieks-Cyprus met Griekenland - iets wat Vasiliou als rampzalig afschilderde omdat het Turkse deel zoiets dan ook met Turkije zou doen.

Nu hij president is geworden, zal Kliridis dit moeten waarmaken, hoewel zo'n conferentie wel het laatste is waar de Griekse regering-Mitsotakis, zowat bezwijkend onder de kwestie van de naam Macedonië, zin in heeft. De belangstelling voor de kwestie-Cyprus is in Athene nog geen honderdste van die voor de kwestie-Skopje. Niettemin heeft Mitsotakis zijn Cyprische leeftijdgenoot gisteravond meteen hartelijk gefeliciteerd met zijn overwinning.

Vasiliou gaf in zijn eerste reactie uitdrukking aan de hoop dat met deze uitslag de “in VN-verband bereikte successen” niet verloren zullen gaan. De resolutie 789 van de Veiligheidsraad, die voor het eerst speciaal tegen Turkije is gericht, heeft Denktas geplaatst voor het dilemma of hij in maart wel weer naar de nieuwe onderhandelingsronde in New York kan gaan. Nu de overwinning van Kliridis vermoedelijk tot uitstel daarvan zal bijdragen, moet worden aangenomen dat de grootste voldoening over de uitslag van gisteren ten deel valt aan Denktas. Deze heeft er nooit een geheim van gemaakt het liefst een zolang mogelijk voortduren van de huidige situatie te zien.