GLAFKOS KLIRIDIS; Realist en nationalist

De aanhouder won. Drieëndertig jaar lang is Glafkos Kliridis (74) de tweede man geweest op Cyprus. Bij de uitroeping van de onafhankelijkheid in 1960 liet hij zich kiezen tot parlementsvoorzitter, en daarna plaatsvervanger van het eerste staatshoofd, aartsbisschop Makarios.

Kliridis heeft in Engeland rechten gestudeerd en bleef steeds Brits in zijn optreden. Tijdens de oorlog nam hij dienst in de Royal Air Force. Als advocaat op zijn eiland teruggekeerd, maakte hij in de jaren vijftig naam met het verdedigen van aanhangers van de EOKA, de guerrilla-beweging die tegen het Britse koloniale bestuur vocht. Hij steunde echter Makarios, toen die tegen de zin van de EOKA met de onafhankelijkheid genoegen nam.

Als tweede man heeft hij tientallen jaren een tegenstrijdige positie ingenomen. Aan de ene kant gold hij als de grote realist, bereid tot concessies aan Ankara en de Turkse minderheid. Dit realisme kwam hem goed van pas toen hij in 1968 door Makarios werd benoemd tot de man die met de Turks-Cyprische leider Denktas moest onderhandelen.

Aan de andere kant werd hij als leider van de rechtse Uniepartij, later Democratische Concentratie, de nationalist bij uitstek - toespraken die hij op partijmeetings hield, in een zee van blauwwitte Griekse vlaggen, mondden altijd uit in het Griekse volkslied. Toch werd en wordt hij van Turkse zijde gewaardeerd als bruik- en plooibaar onderhandelaar.

Juist die plooibaarheid bracht hem menigmaal in conflict met de publieke opinie en, achter de schermen, met Makarios zelf, die bovendien vond dat hij in de jaren van de Griekse kolonelsjunta (1967 tot '74) te veel connecties onderhield met vroegere EOKA-elementen. Toen Makarios in juli 1974 door de junta ten val werd gebracht, waarbij hij aan de dood ontsnapte, waren er tegenstanders van Kliridis die zelfs geloofden dat hij daar weet van had gehad.

In 1976 verving Makarios hem als onderhandelaar. Zijn opvolger werd Spyros Kyprianou, die het jaar daarop ook de overleden Makarios als president opvolgde. In 1983 verloor Kliridis de presidentsverkiezingen van Kyprianou, in 1988, met slechts 10.000 stemmen, van Vasiliou, die nu op zijn beurt met een verschil van 2.000 stemmen in het zand heeft gebeten.