Andriessen: geen blanco cheque Dasa

DEN HAAG, 13 FEBR. Minister Andriessen (economische zaken) heeft Deutsche Aerospace (Dasa) gisteravond een "laatste voorstel' gedaan bij de overname door de Duitse vliegtuigbouwer van Fokker. “Wanneer je alle "appels en peren' bij elkaar optelt en je gaat uit van het meest negatieve scenario dan is deze "deal' 400 miljoen gulden duurder dan de afspraak van oktober”, zei Andriessen gisteravond in een toelichting.

Het kabinet verzette zich tegen de Dasa-eis dat de Staat na de overname van Fokker nog moet meebetalen aan de sanering bij Fokker. “Wij geven geen blanco cheque af voor de kosten van mogelijke reorganisaties”, zei Andriessen gisteravond tijdens de persconferentie. “Wil DASA de overeenkomst finaliseren dan moet dit punt eruit”, zo schrijft Andriessen in een brief aan de Tweede Kamer.

In oktober sloten Dasa, Fokker en de Nederlandse overheid een overeenkomst voor de overname van 51 procent van de aandelen Fokker door het Duitse concern. Naast de overname van het overheidspakket in Fokker neemt Dasa ook een aandelenemissie van Fokker voor zijn rekening.

Naar aanleiding van het boekenonderzoek heeft Dasa - onder druk van het moederconcern Daimler-Benz - de eisen opgeschroefd. Niet terecht, meent Andriessen. “Ofschoon ik met de Fokker-directie grote twijfel heb over de validiteit van de eisen die Dasa aan de due diligence meent te ontlenen, laat het gebrek aan tijd dat Fokker heeft de Staat geen ruimte om Dasa in rechte te dwingen tot nakoming van de overeenkomst”, aldus de minister van economische zaken in zijn brief aan de Kamer.

Afgelopen week heeft Andriessen met minister-president Lubbers en minister Kok (financiën) overlegd over alternatieven voor de overname van Fokker door Dasa. Wanneer Fokker op eigen benen zou blijven staan (het stand alone-scenario) zou de overheid onmiddellijk het eigen vermogen met 800 à 900 miljoen gulden moeten versterken en er was nog eens een bedrag van 400 miljoen gulden nodig voor een termijn van drie jaar. Dit scenario is voor zowel de Staat als Fokker “zeer onaantrekkelijk en zeer riskant”, zei Andriessen in een toelichting.

De onderhandeling waren volgens hem onder druk komen te staan, omdat in de laatste maanden en weken door de sterk tegenvallende ontwikkeling op de vliegtuigmarkt de financiële positie van Fokker “zeer snel en drastisch” verslechterde. Dit maakt de liquiditeitspositie van de Nederlandse vliegtuigbouwer “onhoudbaar. Fokker heeft hiertegen weinig maatregelen getroffen”, aldus Andriessen. Alleen dank zij financiële steun van de overheid - voor een bedrag van totaal 380 miljoen gulden - kon een surséance van betalingen worden voorkomen. “Met dit alles bevindt de Staat zich tussen Scylla en Charybdis”, zei Andriessen. (Scylla is een klip in de Straat van Messina, tegenover de gevaarlijke draaikolk Charybdis.)

Economische Zaken stemt in met de volgende extra financiële eisen van Dasa:

voor nieuw uit te geven aandelen betaalt Dasa 30 gulden, zeven gulden minder dan in oktober was overeengekomen;

een prijs van 37 gulden voor de eerst tranche staatsaandelen en van 23 gulden voor de tweede tranche;

een winstgarantie tot een bedrag van 162 miljoen gulden, wanneer de onderneming winst maakt draagt de staat minder bij;

een vermogensversterking van 180 miljoen gulden;

een garantiestelling tot een bedrag van 202 miljoen gulden voor een converteerbare obligatielening (obligaties die later in aandelen worden ingewisseld) van in totaal 334 miljoen gulden.