Fotografie

“Dan hebben ze een foto van een vogel onder de olie,” zei ik, “een zwarte klont waarin alleen het oorspronkelijke oog nog oplicht. En die zetten ze dan midden op de pagina. Zo'n pagina kan ik niet lezen.”

“Heb je dat ook weleens met foto's van mensen?” vroeg Peter. Mogelijk had hij belang bij dit punt. Hij was net hoofdredacteur geworden van het Algemeen Dagblad.

Wat is het punt van een vogel onder de olie? Om te beginnen: dat hij nog leeft. Als hij dood was, was het lang zo erg niet; dan had je hoogstens het gevoel dat het erg is geweest.

Hij leeft dus nog, maar hopeloos. Pijn is alles wat hem van het leven rest en zo kan het niet bedoeld zijn, zo is het niet om aan te zien.

Verder: het noodlot. De olie waar hij onder zit is niet zijn eigen fout. Hij heeft geleefd zoals hij leven moest, zoals duizenden generaties vogels hem zijn voorgegaan. Wat konden zij van olie weten?

Ten slotte: de onschuld. Hij rijdt geen auto, gebruikt geen stroom, geen spullen van plastic. Hij heeft geen enkel aandeel in het systeem dat olie over zee verspreidt.

Nu zie je mensen zat met narigheid. Maar op zo'n vogel lijken ze niet vaak. Alleen een kind uit Afrika, een kind dat honger lijdt. Die foto vouw ik weg om te kunnen lezen wat er omheen staat.