Concessies Israel aan Palestijnen

TEL AVIV, 2 FEBR. De Israelische regering heeft gisteravond tijdens een spoedzitting besloten dat 100 van de ruim 400 naar Libanon uitgewezen Palestijnen mogen terugkeren naar Israel. Onder zware Amerikaanse druk besloot het kabinet op voorstel van premier Yitzhak Rabin ook de duur van de uitwijzing van twee tot één jaar terug te brengen. Israel stemde eveneens in met humanitaire hulp, per helikopter, aan de Palestijnen, die onder barre omstandigheden in Libanon bivakkeren.

De uitgewezen Palestijnen en de PLO hebben het tussen Israel en de VS uitgewerkte compromis inmiddels verworpen. Na overleg in Tunis verklaarde de PLO vanmorgen slechts met de terugkeer van alle uitgewezen Palestijnen genoegen te kunnen nemen. Gisteravond had Hanah Ashrawi, de woordvoerster van de Palestijnse delegatie naar het vredesoverleg, al gezegd dat alle uitgewezen Palestijnen door Israel overeenkomstig resolutie 799 van de Veiligheidsraad moeten worden teruggenomen. Palestijnse deelname aan hervatting van het vredesoverleg sloot zij uit als niet aan deze voorwaarde wordt voldaan.

De Israelische minister van buitenlandse zaken, Shimon Peres, zei vanmorgen dat de afwijzende reactie niet noodzakelijkerwijs het laatste woord van de Palestijnen hoeft te zijn.

Tijdens een persconferentie legde Rabin er gisteravond de nadruk op dat er sprake is van een waterdichte overeenkomst met de Amerikaanse regering van president Clinton waaraan niet meer kan worden getornd. Verdere concessies van Israel zijn dus niet te verwachten, hoewel de commissies die hoorzittingen houden kunnen besluiten de terugkeer van uitgewezen Palestijnen te bespoedigen.

Pag.5: EG verwelkomt besluit Israelische regering

Goede betrekkingen met de Amerikaanse president, Bill Clinton, het voorkomen van veroordelingen in internationale organisaties of sancties van de Veiligheidsraad, en het opnieuw op gang brengen van het vredesproces werden door Rabin als belangrijkste redenen voor de regeringsbeslissing van gisteravond genoemd. Volgens Rabin heeft de nieuwe Amerikaanse regering beloofd gastlanden te vinden voor uitgewezen Palestijnen die niet naar Israel - in de meeste gevallen weer naar de gevangenis - willen terugkeren.

Rabin bleef er bij dat het oorspronkelijke uitwijzingsbesluit van 17 december vorig jaar een juiste beslissing was geweest. “Ik ben er trots op”, zei hij. “Geen enkele andere regering heeft ooit zo'n grote klap tegen de terreur uitgedeeld. De rechtse regering (Likud) had er de moed niet toe.”

Met voortzetting van het vredesproces voor ogen zei Rabin nadrukkelijk dat de strijd tegen de terroristische organisaties Hamas en Islamitische Jihad onverminderd fel zal worden voortgezet.

De rechtse oppositie heeft de regering-Rabin voor de knieval voor de Amerikanen scherp op de korrel genomen. De voormalige Likud-premier Yitzhak Shamir zei gisteravond dat “Rabin voor het eerste schot van de VS door de knieën is gegaan”. Onze correspondent in Brussel voegt hier aan toe: de Europese Gemeenschap reageerde gisteravond instemmend op het compromis voor de gedeporteerde Hamas-activisten in Zuid-Libanon. EG-raadsvoorzitter Niels Helveg Petersen zei na afloop van een bijeenkomst met de Israelische minister Peres de oplossing “erg behulpzaam” te vinden en “een goede stap”. De Deense minister, die het roulerend voorzitterschap bekleedt, zei echter ook “niet te weten of het probleem nu ook is opgelost”, maar wel te hopen dat het vredesproces nu weer op gang komt. Minister Peres sprak van een “redelijke oplossing” waarmee Israel instemde als “gebaar van goede wil naar de regering-Clinton en de EG”. Volgens Peres mogen tachtig tot honderd van de gedeporteerden binnen twee tot vier dagen terugkeren naar Israel. Het Amerikaanse ministerie van buitenlandse zaken maakte gisteren bekend dat het Hamas voor het eerst op de lijst van terroristische organisaties zal plaatsen. Het volgende rapport over terroristische organisaties zal in april verschijnen. (Reuter)