Bijtanken in de sneeuw na het WAO-drama

Twee van de vele hoofdrolspelers in het Haagse WAO-drama van vorige week, premier Lubbers en vice-premier Kok, konden het afgelopen weekeinde even geestelijk bijtanken in de Zwitserse wintersportplaats Davos.

Ze waren er op het World Management Forum, een van de meest prestigieuze jaarlijkse verzamelplaatsen in de wereld van ondernemers, bankiers, politieke leiders, wetenschapsmensen en journalisten.

Aan Lubbers' asgrauwe gezicht was duidelijker te zien dan aan dat van Kok, dat de voorgaande week moordend was geweest. Maar in de loop van het weekeinde knapte hij op, gelaafd door gesprekken met politieke leiders, van wie het overgrote deel (Rusland, Tsjechië, Oekraine, Pakistan, om maar enkele te noemen) nog veel grotere problemen heeft.

Vorig jaar zaten de beide politieke leiders ook ten tijde van het World Management Forum in Davos, voor de "grote Nelson Mandela show'. De Zuidafrikaanse zwarte leider moest het hof worden gemaakt, met als doel hem te vermurwen hen alsnog op een officieel bezoek in zijn land te ontvangen, een bezoek dat uiteindelijk nooit tot stand is gekomen. De organisatoren van het forum keken destijds verbaasd - en ook een beetje verstoord - naar door het congrescentrum snellende Nederlandse bewindslieden met een zwerm journalisten achter zich aan.

Dat kwamen Lubbers en Kok dit weekeinde goedmaken. Lubbers hield zelfs een inleiding, getiteld "Europa en haar rol in de wereld', een verhaal met een hoog CDA-gehalte. Het ging over de "heelheid' van Europa, die noodzakelijkerwijs bewerkstelligd dient te worden, want alleen dan kan Europa een bijdrage leveren aan de stabiliteit van de wereld en kan het een partner van de groten zijn. Christendom en humanisme als fundamenten van het Europese denken zijn in gevaar en om ze te behouden moeten er, zei Lubbers, grote investeringen worden gedaan in de morele structuur van de Europese samenleving. Groepsegoïsme moet worden bestreden.

Het verhaal was wat somber, gezien de constatering dat het benodigde politieke leiderschap op dit moment in Europa ontbreekt. Heel voorzichtig keek Lubbers voor dit leiderschap in Duitse richting, wellicht het bezoek van kanselier Kohl aan Den Haag vorige week nog vers in het geheugen. Er moest bijvoorbeeld maar eens naar de samenstelling van de Veiligheidsraad worden gekeken, vond hij. “Is Duitsland te beleefd?” vroeg hij, waarna hij enige seconden zweeg en vervolgens geen antwoord gaf. De suggestie is duidelijk: Duitsland moet als permanent lid in de Veiligheidsraad.

Een grote, inspirerende of vernieuwende uitstraling had de inleiding van de premier niet. Toch won Lubbers makkelijk op punten van de Britse minister Hurd en de Deense oud-minister Ellemann-Jensen, wier bijdragen vijf minuten na afloop zich nauwelijks nog iemand kon herinneren. (RM)