Dit is een artikel uit het NRC-archief De artikelen in het archief zijn met behulp van geautomatiseerde technieken voorzien van metadata die de inhoud beschrijven. De resultaten van deze technieken zijn niet altijd correct, we werken aan verbetering. Meer informatie.
Bekijk hele krant

NRC Handelsblad

Muziek

Onweer klinkt als motregen in Maastrichtse Barbier

Voorstelling: Il barbiere di Siviglia van G. Rossini door Opera Zuid en het Limburgs Orkest o.l.v. Maurizio di Robbio m.m.v. o.a. Ian Thompson, Jan Alofs, Annina Papazian, Ludwig Grabmeijer, Henk van Heijnsbergen en Arno Huibers. Decor: Chistoph Rasche; kostuums Lore Haas; regie: Reto Nickler. Gezien: 16/1 Theater aan het Vrijthof Maatricht. Herhalingen t/m 6/2. Kaarten nog verkrijgbaar voor 21/1 Den Bosch, 26/1 Breda, 28/1 Venlo en 2/2 Kerkrade.

De dirigent is een Italiaan, de regisseur een Zwitser, de decorontwerper een Duitser, de kostuumontwerpster een Oostenrijkse, de zangers komen uit Engeland, Duitsland, Italie en Nederland; de sopraan is een Limburgse met de naam Angelina Ruzzafante. Het in Maastricht gevestigde Opera Zuid, dat een Engelse artistiek leider heeft, geeft met de nieuwe produktie van Rossini's Il barbiere di Siviglia (die ook nog naar Noord-Ierland gaat) daadwerkelijk gestalte aan het "Maastricht' van de regeringsleiders die daar iets meer dan een jaar geleden besloten tot een hechter samenwerkend Europa. Het zou bijzonder zijn als niet alle voorstellingen van in ons land gevestigde operagezelschappen al vele jaren lang zo vooral internationaal en zo weinig Nederlands van opzet zijn.

Met de keuze voor Il barbiere di Siviglia toont Opera Zuid zich in Maastricht (volgens de lokale autoriteiten liggend in de "Euregio') ook niets aan te trekken van wat er boven de rivieren gebeurt: daar bracht de Nederlandse Opera de Barbier immers sinds 1987 in vier reeksen voorstellingen tientallen malen in een briljante produktie van Dario Fo waarvan de tv-registratie afgelopen Kerstmis nog door de NOS werd uitgezonden.

Tegen het aanstekelijke plezier en de stijlvolle uitbundige fantasie van Dario Fo kan deze Maastrichtse produktie niet op. Maar ook zonder een directe vergelijking is de Barbier van Opera Zuid teleurstellend. De voorstelling in een telkens lawaaiig verschuivend decor maakt vooral een oubollige indruk: veel van de brave en knullige clichés, die nu toch echt al jarenlang zijn verbannen van het operapodium, worden hier weer eens vertoond. En het is geen vooruitgang dat dat gebeurt in quasi-eigentijdse kostumering. Deze Barbier is een verontrustende breuk in het artistieke beleid van het nog nog geen twee jaar bestaande Opera Zuid. De vorige voorstellingen (Le nozze di Figaro, Werther, Iphigenie en Tauride en La Traviata) toonden heel wat meer karakter.

Zelfs in zijn soort is de Barbier-voorstelling niet leuk omdat de humor niet wordt gezocht in een geestige verbeelding van de handeling maar uitsluitend in de toevoeging van een mimerol: Arno Huibers speelt een zeer slome zeer domme bediende van Bartolo. Huibers zorgt na de pauze dan wel voor een paar momenten die een flauw glimlachje waard zijn, maar haalt met zijn permanente vertragingsacties alle vaart uit de voorstelling. Ook vanuit de orkestbak gaan de muzikale impulsen voortdurend de verkeerde kant op: de spitse en flitsende muziek van Rossini lijkt hier te bestaan uit een afwisseling van andante's en adagio's. Het moet presto, mijnheer de dirigent, prestissimo! Het Limburgs Symphonie Orkest kan best sneller spelen. En Rossini's uitbeelding van onweer hoort niet te klinken als druilerige motregen.

Vocaal is de voorstelling redelijk maar ook alweer niet wat het maximaal zou kunnen en moeten zijn, ook al omdat de falende regie de zangers hun rollen onvoldoende acterend laat ondersteunen. Ludwig Grabmeier is een goede Barbier, maar wekt in de enscenering absoluut niet de indruk de titelrol te vervullen. Annina Papazian is als Rosina een soort pre-punkmeisje, dwars en wat hardhandig, ook in haar weinig stijlvolle zingen. En Ian Thompson (Almaviva) had te veel moeite met delicate pianissmi. Jan Alofs is vocaal een goede Bartlo, maar mist hier elk komisch acteertalent, net als Henk van Heijnsbergen (Basilio), maar die doet tenminste af en toe iets leuks met zijn neuzelende stem.

Als ik de baas van Opera Zuid was, zou ik de Limburgse Angelina Ruzzafante niet het bijrolletje van Berta hebben gegeven maar een echte hoofdrol. Daarop heeft ze in de eigen streek toch wel recht, na het winnen van de eerste prijs en de publieksprijs bij het Cristina Deutekom-concours en de Gré Brouwenstijn-prijs en de eerste prijs in de categorie Opera bij het Vocalistenconcours in Den Bosch.