Snelle cursus informatica geeft scheve ogen in de klas

AMSTERDAM, 30 NOV. Kalm, de duim in de zak van zijn spijkerbroek, komt Simon Bremer naar voren om zijn MBO-diploma informatica in ontvangst te nemen. Als een veldheer loopt hij terug naar zijn plaats. De toekomst ligt voor hem open, met dit diploma kan hij bij ieder bedrijf aan de slag als systeem-beheerder. Alleen zou de arbeidsinspectie waarschijnlijk bezwaar maken - Simon is pas elf.

De "jongste rijksgediplomeerde informaticus ter wereld' kreeg zaterdag in Amsterdam zijn papieren uit handen van dr. H van Oordt, voorzitter van de stichting FACTA in Nieuwkoop. Voor hoogbegaafde scholieren als Simon heeft Van Oordt een leermethode ontwikkeld om hen in hoog tempo op te leiden tot het praktijk-diploma informatica (pdi). De methode, bestaande uit drie in zeer begrijpelijk Nederlands geschreven boeken, wordt inmiddels ook op enkele scholen voor hoogbegaafde leerlingen gebruikt.

Om Wouter van der Veer te kunnen feliciteren moest Van Oordt zelfs nog lager bukken dan bij Simon. Wouter is acht jaar en met zijn blonde stekelhoofd en onverwoestbaar goede humeur roept hij in de zaal alom vertedering op (“Wat een engel”) wanneer Van Oordt hem de Gouden Baret voor de opvallendste leerprestatie opspeldt. Hij behaalde een deelcertificaat en daar heeft hij hard voor gewerkt, zeggen zijn ouders.

Juist om die prestatiedrang gaat het Van Oordt in zijn experimentele cursus. Hoogbegaafde kinderen kunnen veel, als het maar van hen geëist wordt. Ze willen graag een hoog tempo en snel resultaat, vandaar dat de methode van Van Oordt zes keer zo snel werkt als de gangbare leerboeken. Anders gaan de kinderen zich in de klas vervelen en haken ze soms zelfs af.

Toen Martin Mackenzie acht jaar was, kregen zijn ouders te horen dat hun zoon (“een lekker jong”, volgens zijn vader) beter naar het speciaal onderwijs kon omdat het op school niet meer ging. Ze lieten hem testen - Martin bleek hoogbegaafd. Nu is hij vijftien, heeft twee klassen overgeslagen en doet dit jaar eindexamen VWO. En daarbij heeft hij nog het praktijkdiploma informatica behaald. “Het gaat de kinderen om de uitdaging”, zegt Van Oordt, die zelf ook een Gouden Baret als broche op zijn revers draagt. “Niet in de eerste plaats om het diploma, want daar kunnen ze meestal toch nog niets mee.”

Toch zegt Simon, wiens konen knalrood zijn na een uitputtend televisie-interview, dat hij het diploma nog het leukst vindt. Dan heeft hij dat vast. Simon is wel hoogbegaafd maar zit met zijn elf jaar gewoon in de laatste klas van de basisschool en hij “hoopt” dat hij na de brugklas tot het VWO wordt toegelaten. Rekenen kan hij als de beste, in taal is hij minder sterk.

Ook Laura (15), de dochter van Van Oordt, heeft geen klas overgeslagen. Ze wacht met een ondeugende blik op een reactie als ze heeft verteld dat ze in MAVO-4 zit. Hoogbegaafd en in MAVO-4? “Ik ben altijd al lui geweest”, zegt ze tevreden. Na school wil ze dierenverzorgster worden en daar heeft ze niks meer voor nodig dan een MAVO-diploma.

Het meeste plezier van haar pdi-diploma heeft ze zo te horen nog op school. Haar informaticaleraar heeft geen van de papieren waarmee zij nu rondloopt en hij vindt dat niks leuk, denkt zij. “Hij bromde "gefeliciteerd' en liep weer door”, zegt ze blij. Van Oordt houdt rekening met dergelijke gevoeligheden op de scholen. Hij heeft, toen het project in 1988 van start ging, bewust gekozen voor informatica, “een vak dat er maar een beetje bijhing op school”. Als hij een cursus Engels zou ontwikkelen voor hoogbegaafde kinderen, waardoor ze de stof van het hele jaar in een paar dagen geconcentreerd tot zich zouden nemen, zou geen enkele school zijn leerboeken willen hebben. Te bedreigend.

Dat vinden niet alleen sommige leraren. Na een vorig examen werd Van Oordt gebeld door een woedende volwassene die hetzelfde examen had afgelegd. De man had op kosten van zijn bedrijf een opleiding van duizenden guldens gevolgd om het deelcertificaat MG-2 te behalen. Naast hem zat een rij kinderen van de cursus van Van Oordt. Zijn baas las het in de krant en riep zijn werknemer ter verantwoording: “Dat kinderexamen van jou heeft ons duizenden guldens gekost”.