Banen weg bij dochter Hes Beheer; Bundeling overslagbedrijven haven Rotterdam onvoldoende voor herstel

ROTTERDAM, 27 NOV. Bij de dochteronderneming van Hes Beheer, overslagbedrijf European Bulk Services (EBS) in de Rotterdamse haven, zullen volgend jaar bijna 400 van de 1200 arbeidsplaatsen moeten verdwijnen. Dit heeft de directie van EBS gisteren bekendgemaakt.

EBS, dat geen geld heeft voor een sociaal plan, praat maandag met de vervoersbonden FNV en CNV over de sanering. De bonden zijn falikant tegen gedwongen ontslagen. In het zogeheten "Masterplan' voor de Rotterdamse haven dat begin 1990 is afgesproken tussen de werkgevers en de werknemers staat dat er alleen sprake kan zijn van gedwongen ontslagen als de continuteit van een onderneming in het geding is. “Niet ingrijpen zou leiden tot het verder oplopen van de verliezen in 1993, waardoor de het voortbestaan van de onderneming ernstig in gevaar zou kunnen worden gebracht”, aldus EBS-directeur D. 't Hoofd.

De Hes-dochter die bestaat uit een drietal overslagbedrijven voor droge massagoederen, verwacht dat de aanvoer van bulkgoederen - vorig jaar nog 34,4 miljoen ton - volgend jaar met 25 procent zal afnemen tot 26 miljoen ton. Als gevolg hiervan zal de onderneming dit jaar zeker 34 miljoen gulden verlies maken, net zoveel als vorig jaar.

De slechte situatie in de overslag van bulkgoederen noodzaakt EBS tot een "crisisoperatie'. EBS wil niet alleen het personeelsbestand met een derde inkrimpen maar zal ook aan de vakbonden voorstellen om de lonen in 1993 en 1994 te bevriezen. Het op de lokale markt genoteerde Hes Beheer heeft geen geld voor een afvloeiingsregeling. De kosten die met de inkrimping zijn gemoeid, zullen voor een belangrijk deel uit de loonkosten moeten komen.

De crisisoperatie gaat uit van het zo snel mogelijk terugbrengen van de overslagcapaciteit naar het niveau van 26 miljoen per jaar. Bij pieken wil EBS extra personeel inhuren. Volgens Hes zijn de banken alleen onder die voorwaarden bereid om de huidige kredietfaciliteiten te handhaven.

EBS is een bundeling van de overslagbedrijven Gem (Graan Elevator Maatschappij), Frans Swarttouw en Interstevedoring. Het laatste bedrijf wasjarenlang de grootste concurrent van de Hes-bedrijven in de Rotterdamse haven. Interstevedoring werd vorig jaar samen met OBA in Amsterdam voor 95 miljoen gulden overgenomen van eigenaar J.A. Rijsdijk.

Aanvankelijk werd verwacht dat na een jarenlange tarievenslag de bulksector zich nu weer zou herstellen. De tarieven werden verhoogd naar het niveau van 1990 maar de sterk teruglopende aanvoer van bulkgoederen stuurde de plannen van EBS in de war. De teruggang in de overslag van massagoederen wordt volgens 't Hooft veroorzaakt door de algemene conjuncturele malaise. De problemen spitsen zich toe in de sectoren staal, aluminium en kunstmest. De aanvoer van minerale bulk (kolen en ertsen) is daardoor fors gekelderd. Hierdoor mist Frans Swarttouw nu al miljoenen tonnen die het anders oversloeg, wanneer er bij zusterbedrijf EMO (waarin Hes een belang van 42,5 procent heeft) te weinig capaciteit was.

Ook de aanvoer van granen en veevoeders vertoont nog een neergaande lijn. Het Europese landbouwbeleid en de te verwachten verdere inkrimping van de veestapel spelen hierbij een rol. Uit de onlangs gepubliceerde cijfers van het Gemeentelijk Havenbedrijf bleek eveneens dat de aanvoer deze bulkgoederen flink terugloopt.

De werknemers waarvoor geen ander werk wordt gevonden volgend jaar, wil EBS ontslaan. De vervoersbonden FNV en CNV accepteren niet dat er gedwongen ontslagen vallen in de bulksector van de Rotterdamse haven. “Wij zullen binnen de afspraken van het Masterplan, dat ook door EBS is ondertekend, moeten zoeken naar oplossingen”, aldus CNV-bestuurder Wim Ramakers.

De bonden die door EBS zijn uitgenodigd om maandag te komen onderhandelen over het reorganisatieplan, eisen dat eerst de ontbrekende informatie op tafel komt. “Wij willen zelf een oordeel kunnen vellen over het gevoerde managementbeleid”, zegt Ramakers. Bovendien willen bonden met de werkgeversorganisatie SVZ praten over de situatie in de hele Rotterdamse haven, omdat het ook in een aantal andere sectoren slecht gaat. De SVZ is inmiddels op deze uitnodiging ingegaan. Het gesprek tussen bonden en de SVZ zal dinsdag plaats hebben.