SPD: kritiek op Kohl maar ook toenadering

BONN, 26 NOV. De SPD verwijt kanselier Helmut Kohl en zijn coalitie dat zij verantwoordelijk zijn “voor de angsten en zorgen die door Duitsland gaan”. Maar ondanks deze kritiek van SPD-fractieleider Hans-Ulrich Klose begint zich onder druk van de snel verslechterende economie en de groeiende bezorgdheid over rechts-extremistisch geweld een toenadering tussen regering en oppositie af te tekenen.

Dat geldt vooral voor drie grote thema's: het door kanselier Helmut Kohl voorgestelde brede Solidariteitspact voor de economische opbouw van Oost-Duitsland, wijziging van het asielrecht én scherper wettelijk en justitieel optreden tegen neo-nazistisch en ander geweld. Kohl bood de SPD gisteren in de Bondsdag trouwens uitdrukkelijk samenwerking aan inzake deze thema's. Of eigenlijk: hij vroeg daarom “in het belang van de staat”.

Begin deze week was al de indruk ontstaan, na een volgens SPD-voorzitter Björn Engholm “goed gesprek” onder vier ogen met Kohl, dat de coalitie en de grootste oppositiepartij rondom deze thema's dichter bij elkaar staan dan het soms lijkt. Gisteren, tijdens de meerdaagse behandeling in de Bondsdag van de begroting'93, namelijk van onder meer het budget van de kanselarij, bleken de SPD en de coalitie het eens over de noodzaak van een snelle wijziging van het asielrecht (liefst voor eind dit jaar overeenstemming) en een hardere aanpak van extreem rechts. De SPD (ook de door haar geleide deelstaatregeringen) is bereid met scherpere wetgeving en een eventueel wettelijk verbod van bepaalde extreemrechtse partijen in te stemmen (voorbeelden: de Deutsche Alternative, 400 leden, en het Nationalistische Front, 130 leden).

Klose sprak zich om “patriottische redenen” uit voor een Solidariteitspact met de regering en de sociale partners. Hij zinspeelde daarmee op wat Kohl dinsdagavond topmensen uit het bedrijfsleven in een vertrouwelijk gesprek ronduit heeft gezegd en wat natuurlijk is uitgelekt. Namelijk dat (ook) zij nu meer moeten bijdragen “na wat u aan de eenwording heeft verdiend”. Kohl had “een patriottische houding” en miljarden aan investeringen in Oost-Duitsland geëist, “al heeft de wereldrecessie nu ook Duitsland bereikt”. Woordvoerders uit o.a. de bank- en verzekeringswereld hebben al bevestigd dat hun sectoren “niet ongevoelig” zijn voor zijn wensen. Voor de SPD is daardoor politieke toenadering tot Kohls coalitie op dit stuk eenvoudiger geworden.

    • J.M. Bik