Schaamrood

In Amsterdam is een tweedaags vergelijkend congres gehouden over de vraag hoe de Duitsers overal in Europa de jodenvervolgingen organiseerden (NRC Handelsblad, 23 november). Wat is de zin van zo'n congres? Al jaren is hierover alles bekend. Van de vele wetenschappelijke publikaties over het thema noem ik hier alleen het standaardwerk van W. Rings: "Leben mit dem Feind' (Nederlandse vertaling "Leven met de vijand' bij uitgeverij Becht, 1981).

Wat de rol van de Joodse Raad in Nederland betreft, wijs ik op de studie van Hans Knoop: "De Joodsche Raad' (verschenen in 1983 bij Elsevier). De afwijkende meningen van RIOD-medewerker drs. J. Houwink ten Cate zijn door dezelfde Knoop destijds met overtuigende argumenten weerlegd. Het onderwerp vormt een beschamend hoofdstuk in de recente Europese geschiedenis. Elk onbekend detailpunt dat op het congres eventueel aan het licht is gekomen, kan het schaamrood op ons aller kaken alleen maar nóg dieper maken.