Mismanagement leidt tot vliegrampen China

PEKING, 25 NOV. Het neerstorten van een Boeing 737 bij het Zuidwest-Chinese toeristenoord Guilin, gisteren - het vijfde Chinese vliegtuigongeluk in vier maanden - heeft ernstige vraagtekens gezet achter de veiligheid en kwaliteit van de snelgroeiende Chinese burgerluchtvaart.

Ook de manier waarop China het nieuws brengt van een vliegramp als deze, met 141 doden, toont aan dat men hier met een apart universum van doen heeft. Het tv-nieuws gisteravond om zeven uur, elf uur na de ramp, meldde er niets over, maar opende met de ontvangst van twee delegaties Hongkong-patriotten door partijleider Jiang Zemin en premier Li Peng, die beiden dreigende taal richtten aan gouverneur Patten. Hongkong is nu de grootste beslommering van de Chinese leiders; een vliegramp moet zo lang mogelijk worden genegeerd, die staat niet in het plan.

China Daily, het Engelstalige dagblad voor buitenlanders, opende vanmorgen met een nieuw staatsplan voor milieubehoud. De vliegramp kreeg een eenkoloms berichtje bovenaan rechts met daarboven reclame voor AIR CHINA: Welcome Aboard. Het Volksdagblad opende met een bericht dat het streefcijfer voor de staalproduktie van 1992 38 dagen voor het einde van het jaar bereikt is en ander jubelnieuws over snelle ontwikkeling van de kustprovincies. Voor de vliegramp was een klein hoekje onderaan de pagina gereserveerd.

Over de oorzaak van de ramp van gisteren bestaat nog geen duidelijkheid. Dorpelingen in Yangshuo, bij Guilin, verklaarden tegenover de Hongkong-media dat er rook uit het vliegtuig kwam voordat het neerstortte. De voorlopige conclusie is dat het toestel een van de beroemde kegelrotsen van Guilin heeft geraakt en te pletter is geslagen tegen een berg.

De algemene reden voor de vele ongelukken in China is volgens Michael Westlake, luchtvaartredacteur bij de Far Eastern Economic Review in Hongkong, de te snelle expansie en een gebrek aan ervaring bij het personeel. De omgekomen gezagvoerder van de Boeing was 28 jaar oud. Westlake zegt dat de vliegeropleidingen sinds kort uitstekend zijn, maar dat er een hiaat aan ervaring zit in de middengroep. Onderhoud van Boeings behoort geen probleem te zijn, want dat gebeurt onder supervisie van de leverancier.

De navigatie is volgens Westlake middelmatig en de verkeersleiding primitief, naar internationale normen, doordat het aantal verkeersleiders dat goed Engels spreekt ontoereikend is. De belangrijkste ontwikkeling in de Chinese burgerluchtvaart van de laatste jaren is de opsplitsing in 1990 van de logge centrale maatschappij Civil Aviation Administration of China (CAAC) in regionale maatschappijen met als doel een element van concurrentie in te voeren. Tot noemenswaardige kwaliteitsverbetering heeft dat nog niet geleid. Regionale maatschappijen hebben veel nieuwe Boeings, Airbussen en Fokkers gekocht of geleased, maar genoeg ervaren piloten zijn er niet.