FRANKFURTER ALLGEMEINE.

FRANKFURTER ALLGEMEINE

Er vloeien twee gevaarlijke ontwikkelingen in elkaar over: een algemene verruwing bij een deel van de jeugd en een onttaboeïsering van de nationaal-socialistische ideologie. De skinheads en hun bendes vormen het sociale terrein waarop deze versmelting plaats heeft. Hier ontstaan uit relschoppers politieke criminelen die met geweld en moordlust hun boodschap over ras en rijk willen verbreiden.

Met de aanslag in Mölln is nu een nieuw stadium bereikt. Hier ging het niet meer om direct aangewend lijfelijk geweld, hier ageerden de daders ook niet meer temidden van een opgehitste menigte, zoals ooit in Hoyerswerda of in Rostock. In Mölln bereikte rechts het "niveau' van links terrorisme. De aanslag was een koel berekende daad. De daders hadden zich er duidelijk op toegelegd een nieuw front van de buitenlandersvijandige, racistische campagne te openen. Doel van de aanslag was niet een asielzoekerscentrum, dus geen sociale brandhaard waarop zich de conflicten over immigratie toespitsen; doel waren woonhuizen, waarin al sinds lang in Duitsland gevestigde Turkse gezinnen wonen. De aanslag richtte zich dus ook tegen integratie, tegen het vreedzaam samenleven van buitenlanders en Duitsers. Het gaat hier om een dubbel motief.

Enerzijds moet er onder de in Duitsland levende buitenlanders angst en schrik worden gezaaid. De boodschap luidt: Verdwijn! Anderzijds wordt de gewelddadige rechts-extremistische scene het parool gegeven dat het tijd wordt de huidige fixatie op asielzoekers op te geven en zonder "valse bescheidenheid' op het doel van een buitenlandersvrij Duitsland af te stevenen. Anders dan bij de linkse terroristen zijn niet de vertegenwoordigers van "het systeem' het slachtoffer, maar het is niet uitgesloten dat zij dat op een dag worden. (...)

Misschien heeft het te lang geduurd voordat de politiek de ogen werd geopend. Inmiddels onderzoekt de Duitse minister van binnenlandse zaken de mogelijkheid van een verbod op rechtsextremistische organisaties.

Süddeutsche Zeitung

Voorkom dat het begint! De kreet waarmee Björn Engholm op de moordaanslag en brandstichting in Mölln reageerde, is allang door de Duitse werkelijkheid achterhaald. Het is bijna op de dag af twee jaar geleden dat skinheads in een discotheek in Eberswalde een jonge man uit Angola doodsloegen. Sindsdien markeren vele plaatsnamen de uitbreiding van de nieuwe geweldsgolf. Onder andere: Saarlouis, Hoyerswerda, Hünxe, Ostfildern, Lichtenhagen, Sachsenhausen - wie durft er in ernst nog over "beginnen' te praten? Veel realistischer is - precies omgekeerd - de gruwelijke vaststelling dat het einde van deze ontwikkeling niet in zicht is. We kunnen dat ook nog harder formuleren: We zijn zelfs bezig aan het moordlustige geweld van rechts-extremisten gewend te raken.

Na de ontdekking van de brand van Mölln waarbij twee Turkse vrouwen en twee Turkse meisjes omkwamen, heeft het enige tijd geduurd voordat de schok tot de openbaarheid doordrong. Björn Engholm heeft als minister-president van de deelstaat nog betrekkelijk snel gereageerd, net als de oppositieleider van Sleeswijk-Holstein, Ottfried Hennig. (...) Aan het eind van de middag kwam er ten slotte ook een reactie van de Bondskanselier, de president en van het ministerie van binnenlandse zaken. Maar wat helpen woorden?

Wie zoiets vraagt, heeft het in werkelijkheid al opgegeven. Onze democratie bestaat uit woorden. Het eerste en belangrijkste beginsel van democratie luidt: Meningsverschillen, belangenconflicten, strijd om de macht worden door het uitwisselen van argumenten opgelost. Woorden zijn, zo bezien, altijd het tegendeel van geweld; zelfs de thans populaire roep om daden tegenover het "buitenlandersprobleem', om een weerbare democratie en dergelijke, kan slechts in de vorm van woorden naar voren worden gebracht. Wie letterlijk geen woorden meer heeft voor wat er op dit moment in Duitsland gebeurt, helpt de wildgeworden maar van haar kant woordeloze meute aan een totale overwinning. De rechts-radicale vechtjassen beweren even driest als geraffineerd dat ze de werkelijke belangen van de zwijgende meerderheid vertegenwoordigen. Wie zelfs dan nog zwijgt, stemt toe en geeft hun gelijk.

Berliner Zeitung

Walging en afschuw. Slechts vijftig jaar na de Holocaust gaat het weer tegen joden. De haat baant zich een weg in Duitsland. Het begon met buitenlandersvijandige leuzen, escaleerde tot stenengooien met instemming van de omstanders. En nu gaat het al om een mensenleven: twee rechtse skinheads hebben in Wuppertal een 53-jarige man doodgemarteld omdat hij joods zou zijn (...).

In deze verwarde, maar gevaarlijke hoofden heerst de onmenselijke geest van de nazi's die in 1933 het volledige jodendom wilden uitroeien en die uiteindelijk heel Duitsland in de afgrond stortten. Is het weer zover? In het buitenland zijn miljoenen mensen geschokt over de berichten uit het nieuwe Duitsland. Het excuus dat het slechts incidenten zijn, gaat niet op. Nee, het virus huist in te veel hoofden. Het mag niet onderschat worden. De daders moeten niet alleen kunnen rekenen op een zware straf, maar ook op ieders afkeuring.