Britse regering overleeft debat "Irakgate' met gemak

LONDEN, 24 NOV. De Conservatieve regering van premier John Major heeft gisteren een Lagerhuisdebat over de verkoop van wapens aan Irak, het zogeheten "Irakgate', overleefd. De oppositie in het Lagerhuis leverden weliswaar felle kritiek op de regering, maar wist in het zeven uur durende debat Conservatieve parlementsleden niet zo te overtuigen dat zij tegen hun eigen regering stemden.

De regering wordt ervan beschuldigd in strijd met haar eigen richtlijnen te hebben gehandeld door wapenleveranties aan de Iraakse president Saddam Hussein mogelijk te hebben gemaakt.

“We hielpen een man te bewapenen van wie we wisten dat hij wreed en megalomaan is”, aldus Robin Cooke, woordvoerder voor handelszaken van de oppositionele Labour Partij. Hij beschuldigde de regering van een “enorme naïeviteit” door te denken dat ze machinerie voor het maken van wapens en munitie aan Irak kon verkopen zonder dat deze gebruikt zou worden. Met een meerderheid van 45 stemmen tegen werd een motie van Labour verworpen die ministers ervan beschuldigde “het Huis en het publiek te hebben misleid en vervolgens geprobeerd te hebben de rechtbanken het zwijgen op te leggen”.

De minister van handel, Michael Heseltine, verdedigde zich door te zeggen dat Groot-Brittannië slechts twee procent leverde van de 11,3 miljard dollar aan Westerse defensie-apparatuur die de vier jaar voorafgaande aan de Iraakse invasie van Kuweit, augustus 1990, aan Bagdad werd verkocht. Geen van de Britse leveranties was “dodelijk” en bij het afgeven van de exportlicenties moest rekening worden gehouden met het behoud van werkgelegenheid zei Heseltine. “Lieden uit andere landen stonden in de rij om de orders in de wacht te slepen, als wij die hadden geweigerd.”

Het schandaal brak uit toen op 9 november een rechtbank drie directieleden van het Britse machinebouwbedrijf Matrix Churchill vrijsprak van illegale wapenexporten. Uit regeringsdocumenten en uit verklaringen van een ex-minister bleek dat de regering had ingestemd met de verkopen.

Justitie onderzoekt nu de handelwijze van de voormalige minister van handel en defensie Alan Clark. Hij zou “tegenstrijdige” verklaringen hebben afgelegd. Premier Major heeft ook een groot gerechtelijk onderzoek aangekondigd naar de hele kwestie van de wapenverkopen aan Irak.