Helft patiënten op intensive care heeft ziekenhuisinfectie

Bijna de helft van de patiënten op de afdelingen voor intensive care lijdt aan een infectie door bacteriën of schimmels.

Dit blijkt uit de voorlopige resultaten van een onderzoek onder ruim 10.000 patiënten waarvan op 29 april van dit jaar op 1472 intensive cares (IC's) in 17 Europese landen gegevens werden verzameld. Er is geen reden om aan te nemen dat het aantal ziekenhuisinfecties op andere dagen hoger of lager is. De eerste uitkomsten van het onderzoek werden vorige week op een congres van intensive care artsen in Barcelona bekend gemaakt.

Nederland steekt wat aantal infecties betreft gunstig af bij de andere Europese landen. Hoeveel Nederlandse patiënten op de 29ste april op een IC een infectie hadden is echter nog niet precies berekend. Volgens de bij het onderzoek betrokken Rotterdamse chirurg prof.dr. H.A. Bruining behoort het infectiepercentage in Nederland tot de lagere van Europa. Volgens de ruwe onderzoeksgegevens gaan alleen de Scandinavische landen ons voor. Bruining: ""Als ik rapportcijfers zou geven scoort Nederland een 7 tot 8, bepaald op grond van het aantal ziekenhuisinfecties en het antibioticagebruik.'' Waarbij spaarzaam gebruik van antibiotica hoog wordt gewaardeerd.

De helft van de intensive care eenheden in de Nederlandse ziekenhuizen hebben minder dan zes bedden. ""Voor de artsen die er werken is dat eigenlijk te weinig om voldoende ervaring in de behandeling van deze patiënten te behouden.'' Aldus de leider van het onderzoek de Belgische prof.dr. J. Vincent. In de rest van Europa is nog geen vijfde van de intensive care's zo klein.

Overigens steken volgens de voorlopige cijfers de Nederlandse IC's alleen in grootte ongunstig af bij die elders in Europa. In Nederland staan de maatregelen tegen infecties op hoog peil. In 84 procent van de IC's is een microbioloog lid van het IC-team, wat een snel onderzoek naar een geconstateerde besmetting garandeert. In meer dan de helft van de Nederlandse IC's werkt een ziekenhuishygiëniste. In beide gevallen scoort geen ander land hoger. Van de 150 bekende IC's in Nederland deden er 80 mee aan het onderzoek. Op 29 april lagen er 472 patiënten op die IC's.

Volgens Bruining liep eenderde van de Nederlandse besmette patiënten de infectie op de IC op, eenderde kreeg de bacterie elders in het ziekenhuis binnen en nog een derde kwam al geïnfecteerd in het ziekenhuis. In heel Europa gebeurt bijna de helft van alle besmettingen op de IC.

Ziekenhuisinfecties vormen vooral op IC's een probleem. Daar komen veel mensen terecht met een slechte gezondheid, een verzwakt afweersysteem of met operatie- of ongelukswonden. Ook worden op IC's veel invasieve technieken toegepast zoals infusen, beademingsslangen en urinekatheters waarbij altijd het gevaar bestaat dat bacteriën het lichaam binnen komen.

De meeste geïnfecteerde patiënten hebben een longontsteking (65%), urineweginfectie of bloedvergiftiging (beide 18%). Wondinfecties kwamen bij 7 procent van de patiënten voor.

Staphylococcus aureus is verreweg de meestgevonden bacteriesoorten. Daarvan bestaat een vorm die resistent is tegen de gewone antibiotica. In Nederland leidt een besmetting hiermee regelmatig tot het sluiten van ziekenhuisafdelingen en quarantainemaatregelen voor besmette patiënten. De verdeling over Europa van de multiresistente S. aureus was echter nog niet uitgerekend. Tijdens het onderzoek zijn volgens de onderzoekers opvallend veel schimmelinfecties gevonden.