Frankrijk levert Taiwan zestig Mirages 2000-5

PARIJS, 19 NOV. Frankrijk gaat Taiwan 60 gevechtsvliegtuigen van de type Mirage 2000-5 en duizend bijbehorende Mica-korte-afstandsraketten leveren.

Met het contract dat gisteren in Taipeh is ondertekend, is in totaal 20 miljard francs (ruim 6 miljard gulden) gemoeid. De eerste Mirages worden in 1995 afgeleverd.

De Franse regering en de betrokken wapenindustrieën - de Mirage-producent Dassault, Mica-producent Matra, Snecma (motoren) en Thomsom (radar) - bewaren nog steeds het stilzwijgen over de transactie, de eerste grote Franse wapenleverantie aan Taiwan.

De Volksrepubliek China, die zich steeds heeft verzet tegen Franse wapenleveranties aan Taiwan, liet vanmorgen bij monde van een woordvoerder weten dat als de Fransen niet op hun voornemen zullen terugkomen Peking “krachtig” zal reageren. “Wij vragen Frankrijk met klem af te zien van de naleving van het contract”, zei de woordvoerder.

In Den Haag wilden vanmorgen het ministerie van economische zaken noch leden van de Tweede Kamer reageren. Het onderwerp is al jaren gevoelig in verband met de (inmiddels geschorste) levering van onderzeeboten van de Rotterdamse werf RDM aan Taiwan.

De Frans-Taiwanese contracten zijn gisteren ondertekend tussen de betrokken Franse fabrieken en de generale staf van Taiwan. Een Taiwanese radio maakte het nieuws als eerste bekend. Niet met name genoemde bronnen in alle Franse kranten van vandaag bevestigen de overeenkomst, die een doorbraak betekent voor Dassault, dat de laatste drie jaar geen enkele order van betekenis kreeg. Dassault heeft 4 miljard francs gestoken in de ontwikkeling van de Mirage 2000-5, waarvan er nog niet een is verkocht. Door de Taiwanese order zijn naar schatting 5.500 arbeidsplaatsen bij Dassault veiliggesteld. De Franse transactie waarover anderhalf jaar is onderhandeld, is vergemakkelijkt door het Amerikaanse besluit van enkele maanden geleden om Taiwan 150 F-16 gevechtsvliegtuigen te leveren. De regering in Peking die zich steeds heeft verzet tegen de bewapening van het nationalistische eiland, protesteerde toen, maar ging niet over tot sancties. Het stilzwijgen in Parijs over dit contract vloeit voort uit de "belofte' aan Peking de transactie niet "officieel' te maken.

De Franse regering heeft de afgelopen maanden steeds op hoog niveau contact onderhouden met Peking in de hoop de Volksrepubliek te kunnen verzoenen met de Mirage-leverantie aan Taiwan.

Pag.4: Franse ondernemingen wachten gespannen af

Onlangs bezochten oud-premier Michel Rocard en de minister van industrie Dominique Strauss-Kahn de Volksrepubliek. De laatste zou "militaire compensatie' hebben aangeboden, onder andere in de vorm van nieuwe Franse vuurleidingssystemen voor de in Rusland gebouwde MIG-29-gevechtsvliegtuigen waarover de Chinese luchtmacht beschikt.

Franse bedrijven die met Peking in gesprek zijn over tal van projecten - zoals de bouw van een ondergrondse in Kanton en een autofabriek die de ZX van Citroën zou gaan produceren - wachten gespannen af hoe Peking uiteindelijk zal reageren. De Chinese regering zou ook kunnen besluiten minder Frans graan te kopen ( 2,3 miljoen ton in de eerste acht maanden van dit jaar). Ondernemingen die met Taiwan praten over infrastructuurprojecten, zoals de aanleg van een TGV-verbinding tussen Taipeh en Kaohsiung en de bouw van een kerncentrale (GEC Alsthom) zouden weinig optimistisch zijn over nieuwe orders van Taiwan.

De Mirage 2000-5 is een verbeterde versie van de Mirage 2000 die in gebruik is bij de Franse luchtmacht en is speciaal ontwikkeld voor de export. Dassault moest dit jaar met lede ogen aanzien dat Zwitserland en Finland, in het verleden trouwe afnemers van de Franse vliegtuigbouwer, Amerikaanse toestellen (zoals de F-18) verkozen boven de nieuwe Mirage. Dassault zou 200 toestellen van dit type moeten verkopen om de investeringen terug te kunnen verdienen. De Mica-raketten (air-air) van Matra, die in 1994 in produktie komen, gelden als zeer gevanceerde wapens. Een onzer redacteuren voegt hieraan toe: Bij het ministerie van economische zaken en in de Tweede Kamer wilde vanmorgen nog niemand reageren.

De Rotterdamse marinewerf RDM kreeg begin dit jaar geen toestemming van de regering om onderzeeërs aan Taiwan te leveren; in de ogen van de volsrepubliek China een "afvallige provincie'. Het gemeenschappelijk Nederlands-Chinese communique van 1984 verbiedt levering van wapens aan Taiwan.

Tijdens het Kamerdebat over deze kwestie in februari werd een motie van het Kamerlid Tommel (D66) aangenomen. In deze motie staat dat Nederland wapens aan Taiwan mag leveren “indien andere EG-lidstaten voor dezelfde of vergelijkbare goederen een exportvergunning hebben verleend”. Minister-president Lubbers zei toen: “Hier staat de regering niet tegenover de Kamer.” Maar hij onderstreepte toen dat het kabinet niet automatisch een vergunning voor levering zal geven, maar het besluit om geen wapens aan Taiwan te leveren wordt “heroverwogen”. “Dat moment komt nu dichtbij”, zei vanmorgen een Kamerlid van het CDA.