Jeltsin overweegt Russisch parlement uit te schakelen

MOSKOU, 18 NOV. President Boris Jeltsin speelt met de gedachte om het oppositionele Russische parlement uit te schakelen. Mocht het Congres van Volksafgevaardigden, dat volgens plan over twee weken in het Kremlin bijeenkomt, de economische hervormingen willen blokkeren en het ontslag van het kabinet gaan eisen, dan zal Jeltsin zich genoodzaakt zien in te grijpen. Hij is niet bereid om de volksvertegenwoordiging met “cadeautjes” te verzoenen, zo heeft Jeltsin gisteren gezegd in een gesprek met een groep afgevaardigden.

Volgens Jeltsin zijn de geruchten “ongegrond” dat hij uit zou zijn op presidentieel bestuur en de ontbinding van het parlement. Zo'n stap zou “onconstitutioneel” zijn, hoewel daarvoor in radicaal-democratische kring nu al enige weken hardnekkig wordt gepleit. Maar Jeltsin eist wel dat het Volkscongres begin december slechts voor “drie of vier dagen” bijeenkomt. Een diepgaander debat is niet nodig. De nieuwe grondwet, waarmee het "democratische' Russische staatsbestel moet worden geformaliseerd, is namelijk nog steeds niet in concept gereed zodat de behandeling ervan tot het voorjaar kan worden uitgesteld.

Het bleef in het gesprek met de afgevaardigden gisteren bovendien niet bij deze waarschuwing. Onmiddellijk na deze constateringen uitte Jeltsin nog verdergaande dreigementen. “U denkt: het kan toch niet waar zijn dat de president de grondwet gaat schenden? Maar het wordt een andere zaak als het Volkscongres de hervormingen terugdraait. Dan zal de president de volkswil moeten verdedigen”, aldus Jeltsin. Hoewel hij niet uitsloot dat er ministers zullen worden ontslagen, voegde hij er "hard' aan toe: “Ik zal geen enkele wijziging in de hervormingen doorvoeren. Het is zinloos om met mij zaken te doen over de samenstelling van de regering.”

Kort daarna ontving Jeltsin de "bestuurshoofden' van Rusland, de "gouverneurs' die nimmer zijn gekozen maar wel de uitvoerende macht in de provincie in handen hebben. Jeltsin bood hun het recht aan om in het parlement zelf wetsvoorstellen in te dienen. In een communiqué verklaarde de nieuw gevormde "raad van gouverneurs' zich op zijn beurt solidair met de president.

Voordat Jeltsin 's avonds voor een staatsbezoek naar Zuid-Korea vloog, ontving hij parlementsvoorzitter Roeslan Chasboelatov in het Kremlin om hem op de hoogte te stellen van zijn houding jegens het Volkscongres en de steun die hij daarvoor heeft verworven bij de lokale machthebbers. Chasboelatov was tot voor kort de aanvoerder van de oppositie tegen Jeltsin, die hij verweet uit te zijn op een “dictatuur”. Sinds Chasboelatov een maand geleden met hartklachten in een ziekenhuis moest worden opgenomen, is de parlementsvoorzitter in het openbaar echter minder strijdlustig. Zo heeft Chasboelatov zich eergisteren niet verzet tegen het besluit van Jeltsin om president Viktor Gerasjtsjenko van de centrale bank tot lid van het kabinet te benoemen, een manoeuvre waarmee het staatshoofd deze bankier hoopt los te weken uit het parlementaire kamp aan wie Gerasjtsjenko tot nu toe formeel verantwoording is verschuldigd.