Rotterdammers willen nieuwe metro ondergronds

ROTTERDAM, 13 NOV. Rotterdam wil graag nieuwe metroverbindingen, maar ze moeten wel onzichtbaar blijven. Tijdens een gisteren gehouden vergadering van de commissies verkeer en vervoer en ruimtelijke ordening prezen vertegenwoordigers van deelgemeenten en bewonersorganisaties het voornemen om het metronet in Rotterdam met drie tracés uit te breiden. Bij voorkeur wilden ze een station in de eigen buurt. Maar de tracés moesten dan wel ondergronds.

Het Rotterdamse metronet kent een noord-zuidlijn (centraal station - Spijkenisse) en een oost-westlijn (Ommoord/Zevenkamp - Marconiplein). Sinds 1989 werkt de gemeente aan plannen om dit net uit te breiden. Rotterdam wil de noord-zuidlijn doortrekken in de richting van het nieuwe vliegveld Zestienhoven (traject A: centraal station - Roderijs), een westelijke verbinding tot stand brengen tussen de Maasoevers (traject B: Marconiplein - Hoogvliet, langs Schiedam en de nog aan te leggen tweede Beneluxtunnel) en een zuidelijke lijn aanleggen (traject C: Zuidplein - Beverwaard - Ridderkerk).

Rotterdam hoopt met de nieuwe metrotracés een toekomstig "verkeersinfarct' in de Rijnmond-regio te voorkomen. Tevens moeten de metrolijnen de ontwikkeling van kantoorlocaties en de Rotterdamse haven stimuleren en een aansluiting van nieuwe woonlocaties in het noorden (Parkstad en Noordrand) en het zuiden van Rotterdam verzekeren.

Volgens de gemeentelijke ramingen zal het uitbreidingsplan in zijn huidige vorm 3,2 miljard gulden kosten. Het Rijk heeft Rotterdam 1 miljard toegezegd voor verbetering van het openbaar vervoer. De drie lijnen zouden er rond 2010 moeten liggen.

Uit financiële overwegingen gaat Rotterdam uit van de stelling "ondergronds waar het moet, bovengronds waar het kan'. Maar volgens de vertegenwoordigers van de deelgemeenten en bewonersorganisaties moet die stelling omgedraaid worden: bovengronds waar het moet, ondergronds waar het kan. Bewonersorganisatie Oud-Mathenesse (Rotterdam-West) vreest gezichtsvervuiling, geluidsoverlast, afbraak van de groene stroken en isolatie van de wijk door de geplande metroviaducten. De slogan "onder of zonder' werd gisteren ook onderschreven door Spangen, Hoogvliet, Hillegersberg-Schiebroek, Overschie, Rotterdam-Noord, IJsselmonde, Lombardije en door de eerste actiegroep die nu al tegen de bovengrondse metro is opgericht, de Metro Ondergronds Lombardije (MOL). “Al zoeft de metro als een gouden rups door een zilveren glijbak op kristallen poten, een bovengrondse metro is voor ons onaanvaardbaar”, aldus een woordvoerder van MOL.

De projectorganisatie probeerde van zijn kant de metroviaducten zo aantrekkelijk mogelijk te presenteren. Architect J. Haring toonde de nieuwste generatie metro-viaducten: rank van vormgeving, met om de vijftig meter een staander. Ook het architectenbureau Zwarts en Jansma was benaderd voor een alternatief ontwerp van de metroviaducten. De metrobanen van Zwarts en Jansma rustten op smalle, stalen staanders en werden voor het overige gekenmerkt door royaal gebruik van transparant glas.

Architect M. Zwarts durfde de stelling aan dat het “gewenster” zou zijn de metro bovengronds te bouwen. Metroviaducten verlevendigen het stadsbeeld, zo meende hij: “Iedereen houdt van treintje kijken”. Hij toonde sfeervolle dia's van bovengrondse metrolijnen uit onder andere Osaka, Chicago en Disneyland. Maar de insprekers waren niet onder de indruk. A. Flick uit IJsselmonde: “Chicago heeft het vuilste metrosysteem ter wereld. Onder de metrobanen is het een wasteland, waar ik als volwassen kerel nog niet met een machinegeweer zou durven lopen.”

Ook de commissieleden drongen aan op ondergrondse metro-aanleg waar mogelijk. E. Buijs-van Riet (CDA) stoorde zich aan het argument van de projectorganisatie dat de "reisbeleving' van metropassagiers een argument voor aanleg van een bovengrondse metro vormt: “Als dat het geval is, moeten we alle treinlijnen door natuurgebieden aanleggen”. Voor projectleider P. Vonk was de kritiek aanleiding om de raadsleden nog eens te herinneren aan “het kostenplaatje”. Wanneer alle bezwaren gehonoreerd worden, zal de ondergrondse metro ten minste 4 miljard gulden kosten.