Beraad over winkel-CAO's loopt vast

WOERDEN, 11 NOV. Ruim 75 procent van de collectieve arbeidsovereenkomsten (CAO) die vóór 1 januari 1993 in de diverse branches van de detailhandel moeten worden afgesloten, dreigt te mislukken omdat de werkgevers in de onderhandelingen te weinig concessies willen doen aan de vakbonden. Dit heeft bestuurder A. Steijaert van de Dienstenbond FNV desgevraagd meegedeeld.

Voor het einde van dit jaar kunnen de branches in de detailhandel, die nu nog zonder CAO opereren, zo'n eigen collectieve regeling afsluiten. Blijft deze uit, dan vallen de werknemers volgend jaar automatisch in een basis-CAO. In totaal gaat het om zeven verschillende sectoren, waaronder de bloemenverkopers, de fotovakhandelaren en naaimachinehandelaren. Ook willen ongeveer 13 branches hun bestaande CAO uitbreiden of een samenwerkingsverband aangaan. Ook hier stuit de Dienstenbond FNV op ernstige problemen.

Volgens Steijaert proberen de werkgevers met hun voorstellen onder de huidige arbeidsvoorwaarden te duiken. Een aantal werkgevers wil vasthouden aan permanente betaling van het minimumloon, een lager salaris en sommigen stellen het inleveren van geld of vrije dagen bij ziekte als voorwaarde, meent de FNV-bestuurder. Steijaert zegt niet aan deze eisen tegemoet te komen.

De 150.000 werknemers in de detailhandel die nu nog niet onder een CAO werken, vallen onder de Verordening Arbeidsvoorwaarden Detailhandel (VAD). Hierin zijn secundaire arbeidsvoorwaarden zoals arbeidstijdverkorting en compensatie voor het werken op koopavonden en zaterdagmiddagen opgenomen. De primaire arbeidsvoorwaarden (loon en vakantie) regelde de werkgever tot voor kort binnen de onderneming.

Eerder dit jaar kwamen vakbonden en centrale werkgeversorganisaties overeen dat vanaf 1 januari 1993 de primaire en secundaire arbeidsvoorwaarden in een basis-CAO worden geregeld. Iedere branche die dan nog geen eigen CAO heeft, valt automatisch onder de algemene regeling. De Dienstenbond FNV heeft deze basis-CAO als ondergrens gesteld. “We zullen niet toestaan dat bedrijven of bedrijfstakken onder dit minimum duiken”, aldus Steijaert.

De besprekingen met een aantal branche-organisaties verkeren in een cruciaal stadium, met enkelen zijn de besprekingen nooit van de grond gekomen, meent de Dienstenbond. De vereniging van dierenspeciaalzaken heeft bij voorbeeld al in een vroeg stadium van onderhandelingen met de vakorganisaties afgezien. Bestuurder P.W. Geuzebroek van de vereniging: “Wij kunnen niet meer bieden dan momenteel in de VAD is aangegeven. En dat vinden we al behoorlijk. In de detailhandel zijn we straks gebonden aan één regeling. De vakbonden houden gewoon geen rekening met de verschillende economische problemen per branche.”

Niet bekend

In maart van dit jaar ontstond tussen de vakbonden en de individuele werkgevers al ruzie over de basis-CAO. De drie centrale werkgeversorganisaties gingen akkoord, maar hun aangesloten leden vonden de regeling veelal “te duur”. Het conflict was aanleiding voor de dienstenbonden van FNV en CNV om hun medewerking aan een wervingscampagne voor supermarktpersoneel op te schorten.