Beleggers zeggen goud vaarwel, prijs op dieptepunt

ROTTERDAM, 11 NOV. De goudprijs bereikte gisteren in Londen het laagste punt in bijna zeven jaar. Tot verbazing van de handelaren: juist in deze tijd van het jaar leggen juwerliers traditioneel hun voorraden aan voor de kerstverkopen waardoor de goudprijs in november doorgaans een opleving laat zien.

In Londen daalde de prijs per troy ounce (31,1 gram) tot 330,20 dollar. In Nederland werd geen dieptepunt bereikt omdat de goudprijs hier in guldens wordt genoteerd. Een kilo onbewerkt goud kostte 19.100 gulden. Toen de dollar in september laag stond ten opzichte van de gulden, kon een kilo van dit edelmetaal voor 16.900 gulden worden aangeschaft. De Nederlandse sieradenkoper merkt zodoende weinig van de lage goudprijs omdat de dollar nu vrij sterk is. De Nederlandse goudhandel noemt het huidige Nederlandse prijspeil in vergelijking met de afgelopen jaren wel laag. Londense goudhandelaren houden rekening met een daling tot 325 dollar per ounce.

Volgens handelaren in Londen staat de goudprijs onder druk omdat Amerikaanse beleggingsfondsen en speculanten uit het Midden-Oosten delen van hun goudvoorraden verkopen. De fondsen en speculanten verkopen hun voorraden sinds de goudprijs onder de grens van 340 dollar per troy ounce is gezakt. Voor veel beleggingsfondsen is het moment aangebroken waarop zij hun verlies nemen. Bovendien wordt het aandeel goud in beleggingsportefeuilles van institutionele beleggers steeds kleiner nu de angst voor inflatie in de VS vrijwel geweken is. Het grote nadeel voor beleggers van goud is dat het in tegenstelling tot aandelen en obligaties geen rendement oplevert.

De goudprijs staat al geruime tijd onder druk omdat de vraag naar goud op de twee belangrijkste markten, de sieraden- en de beleggingsnmarkt stagneert of terugloopt. Het edelmetaal raakt uit zwang als veilig beleggingsobject. Vroeger was goud een vluchthaven in moeilijke tijden, een rol die nu door de dollar is overgenomen. De goudbranche heeft zijn hoop gevestigd op gebieden met een hoge inflatie zoals Oost-Europa en Latijns-Amerika.

Ook de conjunctuurgevoelige vraag naar goud voor sieraden stagneert. Consumenten zijn door de recessie terughoudender geworden bij het kopen van dure sieraden. Ruim 70 procent van het nieuw gewonnen goud wordt voor juwelen gebruikt.

Op de derde markt voor goud, de industriële markt, is de vraag naar deze grondstof evenwel licht stijgend. De elektronica-industrie is de belangrijkste afnemer van goud. Het edelmetaal wordt onder meer aangewend voor het vergulden van de pootjes van chips (IC's). Verder wordt goud gebruikt voor diverse decoratieve toepassingen in bijvoorbeeld servies en brillen.

Ook aan de aanbodzijde zijn redenen te vinden voor de prijsdruk. Niet alleen beleggers en speculanten stoten hun goudvoorraden af, ook sommige centrale banken verkopen delen van hun voorraden. Onlangs hebben de centrale banken van Canada en België dat gedaan. Daarnaast blijft ook het aanbod van nieuw gewonnen goud op peil. De grootste producent van nieuw gewonnen goud is Zuid-Afrika. De mijnbouwbedrijven blijven ondanks de dalende goudprijs actief, omdat het stilleggen van een mijn en het onderhoud van een gesloten mijn bijna even duur is als de winning van goud bij een lage prijs. De prijzen van andere edelmetalen zoals zilver en platina staan deze week eveneens onder druk. De zilver- en platinaprijs waren als gevolg van de verkiezingsoverwinning van Clinton sterk gestegen. Beleggers namen aan dat de economische stimuleringsmaatregelen van de Democraat de inflatie zouden aanwakkeren waardoor edelmetalen weer aantrekkelijker zouden worden. Voor platina goldt nog een extra argument: als Clinton meer voor het milieu zou willen doen, zou de vraag naar platina voor katalisatoren toenemen. Inmiddels zijn beleggers aan een correctie begonnen: de prijsstijging van vorige week wordt als een overspannen reactie gezien.

Goud noteerde gisteren in Londen 330,20 dollar per troy ounce, de laagste prijs sinds januari 1986. Vorige week vrijdag werd goud nog verhandeld voor 337 dollar. In 1980 bereikte de goudprijs het hoogste niveau aller tijden: 850 dollar per ounce. (Dit is niet in de grafiek te zien omdat daar uitgegaan wordt van maandelijkse gemiddelden.) Sindsdien is het bergafwaarts gegaan met de goudprijs. Alleen eind 1982 en 1987, toen goud zo'n 500 dollar noteerde, was er sprake van twee tijdelijke oplevingen.