Heide Fasnacht RAMgalerie, Hoornbrekersstraat 8, ...

Heide Fasnacht RAMgalerie, Hoornbrekersstraat 8, Rotterdam. Tot 6 december. do t/m zo 13-18 uur. Prijzen: de beelden van Fasnacht van ƒ 9.500,- tot ƒ 37.000,-; de tekeningen van Sloet ƒ 1.500,-

Tony Scherman Tony Scherman: De verkrachting van Io. Bij Barbara Farber, Keizersgracht 265, Amsterdam. Tot 24 november. geopend di-za 13-18 uur. Prijzen: ƒ 4.000,- tot ƒ 18.000,-, excl. btw. Catalogus ƒ 27,50.

Paul Drissen Paul Drissen bij Van Krimpen/Art & Project. Westersingel 83, Rotterdam. Tot 14 november. Wo-za 13.30-17.30 uur. Prijzen: schilderijen op doek ƒ 2.385,- tot ƒ 8.480,-; op papier ƒ 1.150,-

Heide Fasnacht

"Typisch vrouwenkunst' was, moet ik bekennen, de eerste gedachte die bij mij opkwam toen ik de tentoonstelling van de Amerikaanse beeldhouwster Heide Fasnacht (41) zag. Fasnacht vervaardigt slappe beelden uit wol, katoen, dacron en rubber. Ze zien er slordig uit met hun, zo lijkt het, willekeurig uitgeknipte vormen. Slap, vormeloos en slordig - een soort anti-beeldhouwkunst. Het beetje structuur dat ze hebben is veelal te danken aan hardere materialen als staal en hout, hoewel de combinatie van bijvoorbeeld rood geruite katoen met ijzer of van rubber met koper ongerijmd aandoet. Esthetische overwegingen zijn er in ieder geval geheel vreemd aan. Is dit een feministische rebellie tegen de nuttige handwerken of iets dergelijks?

Fasnacht zegt (geciteerd in de catalogustekst) over de slappe materialen: "Op metaforisch en formeel niveau had mijn (vroegere, JW) werk zoveel te maken met buigen, draaien, penetreren dat ik besloot om materialen te gebruiken waar deze bewegingen eigen aan zijn.' Deze objecten zijn door haar niet nadrukkelijk bepaald en gestructureerd, zo betoogt Fasnacht, maar ze bepalen, met hun "flappen en vouwen' grotendeels zichzelf.

Het werk "Continent' bijvoorbeeld bestaat uit repen canvas gevuld met dacron en verstevigd door houten latten. Deze repen zijn aan elkaar bevestigd met stalen strips. Het buigzame object is aan de onderkant aan de muur bevestigd zodat het aan de bovenkant overhelt, van de muur af.

De beelden van Fasnacht houden in al hun lelijkheid de aandacht gevangen. Ze zijn zo onverklaarbaar en tegendraads. Eigenlijk hebben ze wel iets aandoenlijks, met hun weerbarstige uiterlijk en met die hulpeloos hangende, uitzakkende onderdelen. Ze zijn kwetsbaar als het menselijk lichaam. Misschien is dit toch typisch vrouwenkunst, maar dan in positieve zin.

Op de bovenverdieping van galerie RAM is werk op papier van de Haagse kunstenares Josephine Sloet te zien. Met een gecombineerde techniek van collage en tekenen roept zij ijle, impressionistische landschapsbeelden op. De heuveltoppen en kastanjebladeren hebben een toverachtig aspect. Jammer genoeg is deze bovenzaal nogal rommelig en onoverzichtelijk ingericht, zodat Sloets werk niet voldoende tot zijn recht komt.

RAMgalerie, Hoornbrekersstraat 8, Rotterdam. Tot 6 december. do t/m zo 13-18 uur. Prijzen: de beelden van Fasnacht van ƒ 9.500,- tot ƒ 37.000,-; de tekeningen van Sloet ƒ 1.500,-

Tony Scherman

De Canadese schilder Tony Scherman (43) schuwt theatrale effecten niet. Hij exposeert bij Barbara Farber een serie barokke doeken die de klassieke mythe van de verkrachting van Io tot onderwerp hebben. De afzonderlijke schilderijen fungeren als fragmenten in een beeldverhaal.

Het verhaal is bekend. Toen de nimf Io niet op de avances van Jupiter inging en voor hem vluchtte, overrompelde hij haar in de gedaante van een donkere wolk. De jaloerse Juno kreeg lucht van het voorval, waarop Jupiter Io tegen de wraak van zijn echtgenote probeerde te beschermen door haar te veranderen in een melkwitte vaars.

Scherman schilderde verschillende momenten. Op het tweeluik "De verleiding van Jupiter' zien we een blonde vrouw met roodgelakte teennagels op de blote rug, terwijl zij zich baadt in de rivier. Het tweede doek toont een paar lange slanke benen met aan de voeten kleine witte slippers met roze bloemetjes. "Io' toont de extase van de jonge vrouw, geblinddoekt liggend met haar hoofd op een kussen. In "River's Edge' waadt Io in de gedaante van een vaars door het water, op zoek naar haar vader, de riviergod Inachus. Stillevens van rijp fruit roepen een sfeer op van wellust.

Het thema, en ook de taferelen mogen traditioneel zijn, de wijze van schilderen is dat niet. Scherman schildert met vloeibare bijenwas, vermengd met pigmenten. Door de was nadat die is aangebracht te verwarmen, bijvoorbeeld aan de achterkant van het doek, druipt de verf naar beneden. Ook kan met de strijkbout verf weggehaald worden, zodat in het pasteuze, veelal donkere oppervlak lichtende vlekken ontstaan.

Scherman zoekt, zoals veel schilders op dit moment - niet alleen aan gene zijde van de oceaan maar ook in Europa - , aansluiting bij de Grote Traditie van de schilderkunst. Hij doet dat op een bijna agressieve manier en trekt daarbij alle registers van drama en pathos open. Hoewel soms wat teveel van het goede, zijn enkele van deze doeken met hun hevig chiaroscuro en fluwelen huid ronduit spectaculair.

Tony Scherman: De verkrachting van Io. Bij Barbara Farber, Keizersgracht 265, Amsterdam. Tot 24 november. geopend di-za 13-18 uur. Prijzen: ƒ 4.000,- tot ƒ 18.000,-, excl. btw. Catalogus ƒ 27,50.

Paul Drissen

Paul Drissen (29) deed in 1991 mee aan de groepstentoonstelling van jong talent, "Peiling', toenmaals in het Haags Gemeentemuseum. Nu exposeert hij schilderijen en tekeningen bij Art & Project in Amsterdam.

Hedendaagse kunstenaars bezinnen zich op de traditie, zowel wat techniek als thematiek betreft. De trend van het schilderen met eitempera hoort daarbij. Het is geen gemakkelijke techniek. De verf droogt snel en correcties zijn, door de transparantie van de kleurlagen, moeilijk aan te brengen. Die transparantie is tegelijkertijd het aantrekkelijke van deze verf. En de kleurtoon biedt veel mogelijkheden: mat en toch stralend, met een groot scala aan nuances.

De schilderijen van Drissen laten deze mogelijkheden zien. Over een zacht geometrische ondergrond van blauwe en groene vlakken schilderde hij meer vloeiende, organische lijnen en vormen in zoete tinten lila, roze, rozerood. Er is een verre echo te bespeuren met het werk van Kees Smits. Maar hiermee wordt tevens duidelijk wat er aan het werk van Drissen ontbreekt: vorm. Niets biedt hier houvast, het is alles even vloeiend en verglijdend. De dunne verfsluiers hebben niets te verhullen.

Paul Drissen bij Van Krimpen/Art & Project. Westersingel 83, Rotterdam. Tot 14 november. Wo-za 13.30-17.30 uur. Prijzen: schilderijen op doek ƒ 2.385,- tot ƒ 8.480,-; op papier ƒ 1.150,-