Satirisch presidentieel knalfeest met goede grappen

Stem op mij, alstublieft, ik smeek u, stem op mij.'' RTL4, 22.55-00.05u.

“Alstublieft, stem op mij, alstublieft.” Dat zegt een smekende president Bush, alias de acteur Dana Carvey van het satirische programma Saturday Night Live en hij houdt niet op het te herhalen. De speciale verkiezingsuitzending van het wekelijkse satirische programma, die gisteravond in de VS werd vertoond onder de titel Presidential Bash, wordt vanavond vertoond op RTL 4. Het programma bestaat uit oude en nieuwe fragmenten, gepresenteerd door de stand-ins van de drie presidentskandidaten. De kijkers krijgen sketches te zien uit de tijden van Ford, Carter, Reagan en Bush. Het geheel werd bij NBC uitgesmeerd over twee volle uren, talloze malen onderbroken door reclameblokken. Dat haalt de vaart uit elk programma maar in het geval van satire is het dodelijk.

Saturday Night Live (SNL) wordt al achttien jaar vertoond door NBC en het is een van de programma's die te lang lopen. Alle grote Amerikaanse stations hebben dit seizoen met lagere kijkcijfers te maken maar voor NBC is het seizoen rampzalig begonnen. Critici schrijven het teleurstellende resultaat toe aan gebrek aan ideeën en te veel drijven op de geijkte trekkers. NBC is onder meer het station van de Cosby Show, Cheers en Beauty and the Beast. SNL beleefde zijn beste jaren in vorige decennia met onder meer Dan Aykroyd, John Belushi, Gilda Radner en Chevy Chase. Talloze prominenten verzorgden gastoptredens en dat was een aardige formule maar het is te voorspelbaar geworden.

Recent had het programma overigens nog een opzienbarende uitzending, toen Sinead O'Connor op de buis een foto van de paus verscheurde. In Presidential Bash, wat zoveel betekent als Presidentieel Knalfeest, komen een aantal goede grappen voor maar vooral de oudere fragmenten hebben veel van hun glans verloren. Actualiteit is een noodzakelijk decor voor het brengen van politieke satire. Het is nu leuk om het debat tussen de kandidaten op de korrel te nemen en Clinton te vragen wat hij zou doen als Kitty Dukakis verkracht en vermoord zou worden. In de VS is nog niemand vergeten dat Dukakis die vraag kreeg voorgelegd in 1988. Hij antwoordde toen dat hij de politie zou bellen. Dat ging er bij niemand in.

Clinton, gespeeld door Phil Hartman, antwoord anno 1992 dat als het gebeurt hij hoopt dat het in Arkansas plaatsheeft want hij heeft de beste staat van dienst als het gaat om doodstraffen uitdelen. Arkansas wordt door Ross Perot, eveneens gespeeld door Dana Carvey, gekarakteriserd als een staat van dronken boerekinkels in pick-up trucks. Zo denken de meeste Amerikanen er over maar dat heeft Clinton nooit veel schade berokkend.Daarmee is het hoofdstuk Clinton zo ongeveer behandeld want SNL is bijzonder aardig voor de democratische kandidaat. Hij is ook degene die de aardigste vertolking krijgt en van de gespeelde typetjes het normaalst overkomt. Zelfs als hij ter inleiding van een aantal oude fragmenten vertelt dat hij die sketches nooit eerder heeft gezien omdat Hillary en hij huwelijksproblemen hadden, is dat niet eens vernietigend. Het is duidelijk op wie de programmamakers van SNL morgen gaan stemmen. Nee, niet op Bush! SNL is nooit aardig voor hem geweest. Al in 1988 zette Dana Carvey hem trefzeker neer. Wie nu de typering ziet van Bush in een vier jaar oude persiflage van een presidentieel debat tussen Bush en Dukakis realiseert zich dat de man ook toen al weinig inhoudelijk campagne voerde. In antwoord op een panelvraag weet hij niets meer te zeggen dan: we zitten op de goede weg en we blijven deze koers volgen. De discussieleider wijst hem erop dat hij nog genoeg spreektijd heeft maar Bush weet niets anders te doen dan zijn "statement' te herhalen. Het kiezen van een uitgesproken zwakke vice-president heeft Bush nooit parten gespeeld. SNL toonde vier jaar geleden al een stuntelende Quayle die moeite had om de vice-presidentiële eed foutloos na te zeggen. Perot's tweede man, admiraal Stockdale, doet het nog slechter dan Quayle bij openbare optredens en is daarom een dankbaar object. De man kan in een fragment in Presidential Bash als Perot en Stockdale een ritje per auto maken weinig meer uitbrengen dan "Where are we going' en "You're the boss'.

Hoogtepunten zijn verder oude en nieuwe verkiezingsadvertenties van de republikeinen en van democraat Gary Hart die zich in 1988 in een vroeg stadium terugtrok toen een buitenechtelijke affaire bekend werd. Uiteindelijk rest ons het beeld van een wanhopige president die de grond onder zich voelt wegzakken. “Ik weet dat ik achter het stuur heb zitten slapen”, aldus een zeurende Bush, “maar het staat zo lullig als ik de geschiedenis inga met maar één presidentstermijn achter mijn naam.