Weekoverzicht

Het heeft lang geduurd maar het akkoord tussen Fokker, Deutsche Aerospace (Dasa) en de overheid is rond. Dasa wordt de nieuwe grootaandeelhouder van de Nederlandse vliegtuigbouwer, 51 procent van de Fokker-aandelen komt in een door de Duitsers op te richten holding. Deze neemt voor 37 gulden per stuk de 10,2 miljoen aandelen van de Nederlandse overheid over. De Nederlandse Staat houdt maximaal drie jaar 23 procent in de nieuwe holding in ruil voor de helft van de opbrengst van de Fokker-aandelen.

Fokker krijgt de leiding in het management en de verantwoordelijkheid voor het resultaat van de gehele produktie, van conceptueel ontwerp tot ondersteuning van klanten in het marktsegment van regionale straalverkeersvliegtuigen met 65 tot 130 stoelen. Fokker-topman Nederkoorn toonde zich gelukkig met de “solide deal.”

En dan zijn er nog altijd de zes jaar geleden begonnen onderhandelingen over handelsliberalisering in het kader van de GATT (Algemene Overeenkomst over Tarieven en Handel). Vóór aanstaande dinsdag 3 november, de dag van de Amerikaanse presidentsverkiezingen, moeten de Europese Gemeenschap en de Verenigde Staten overeenstemming hebben bereikt over de landbouw. Daarna komt dan de weg vrij voor een alomvattend wereldhandelsakkoord binnen enkele maanden. EG-commissaris MacSharry (landbouw) en de Amerikaanse minister van landbouw, Madigan, ontmoeten elkaar op de valreep zondag en maandag in Chicago. Op het spel staat de liberalisering van de handel in goederen en diensten ter waarde van zo'n 4000 miljard dollar per jaar. De wereldeconomie kan er jaarlijks een impuls van 200 miljoen dollar door krijgen.

En dat lijkt broodnodig. Want de belangrijkste economieën zijn aan het kwakkelen. De vijf toonaangevende Duitse economische instituten hebben hun groeiramingen voor dit en volgend jaar naar beneden bijgesteld. De Duitse economie zal zowel in 1992 als 1993 slechts met 1 procent groeien. De "Vijf Wijzen' bepleitten ook een versoepeling van het monetaire beleid van de Bundesbank, met andere woorden een renteverlaging. Maar dat lijkt er voorlopig niet in te zitten. Want deze week werd ook bekend dat de inflatie in Duitsland sneller stijgt dan verwacht, inmiddels 3,8 procent op jaarbasis. De Duitse overheid ziet het overheidstekort groeien door tegenvallende belastinginkomsten (als gevolg van de tragere groei) en de extra uitgaven voor het oosten van Duitsland. Volgens bondskanselier Kohl moeten in elk geval in 1995 de belastingen omhoog. Minister Waigel (financiën) vindt dat allereerst in de uitgaven moet worden gesneden.

Het overheidstekort in de Verenigde Staten is het afgelopen fiscale jaar tot een recordhoogte van 290,2 miljard dollar, ofwel vijf procent van het bruto nationaal produkt, gestegen. Economen waarschuwen dat het oplopende tekort elke nieuwe Amerikaanse regering ernstig beperkt in haar mogelijkheden de economie te stimuleren. President Bush greep de meevallende economische groei in het derde kwartaal (2,7 procent op jaarbasis) aan voor optimisme in de verkiezingscampagne. Maar volgens peilingen blijven de meeste kiezers pessimistisch over de economie vanwege het gebrek aan banen. Of ze daarom in grote getale op de Democratische presidentskandidaat Clinton stemmen, zullen we dinsdag weten.

De VS, Japan en de EG hebben de republieken van het Gemenebest van Onafhankelijke Staten (GOS) tijdens een speciale conferentie in Tokio voor enkele honderden miljoenen dollars aan noodhulp toegezegd. Tegelijkertijd toonden ze grote bezorgdheid over de voortgang van de economische hervormingen in Rusland.

De belangrijkste Amerikaanse autofabrikant, General Motors, boekte over het derde kwartaal een verlies van 752,9 miljoen dollar, bij een omzet van 29,4 miljard dollar. Vorig jaar leed GM een recordverlies van 4,5 miljard dollar, waarvan 1,1 miljard dollar in het derde kwartaal. Het marktaandeel in de VS daalde met ruim een procent tot een derde. GM wil sneller bezuinigingen en reorganiseren. Bestuursvoorzitter Robert Stempel kondigde zijn aftreden aan. De in 1990 aangetreden topman zou te aardig zijn om diep te snijden in de organisatie. Na een kort verblijf in het ziekenhuis, werden de geruchten over een vertrek sterker.

Komiek en acteur Bill Cosby wil het televisiestation NBC, dat onder meer zijn "Cosby Show' uitzendt, overnemen. Onduidelijk is hoe "Dr. Huxtable', die een geschat eigen vermogen van 300 miljoen dollar heeft, de overname wil financieren.

    • Hans Buddingh'