Deens "nationaal compromis' over Europese Unie

KOPENHAGEN, 28 OKT. De Deense regering heeft gisteren een "nationaal compromis' geaccepteerd dat de basis van een tweede referendum over het Verdrag van Maastricht moet worden.

Het voorstel is afkomstig van de oppositie en is met kleine wijzigingen overgenomen door de minderheids-regering van premier Poul Schlüter.

De Denen willen permanent uitgezonderd blijven van de toekomstige Europese munt en niet blootgesteld worden aan het bijbehorende economische aanpassingsprogramma. Ook wijzen zij definitief de gezamenlijke defensie en het Europese burgerschap af. Het "nationaal compromis' wijst daarnaast overdracht van bevoegdheden op het terrein van asielrecht en justitie aan EG-instellingen van de hand. Beslissingen over het sociale zekerheidsstelsel in Denemarken mogen alleen door de Deense regering te worden genomen. De “positie en het gewicht” van kleine landen binnen de EG mag niet worden aangetast. En beslissingen binnen de EG moeten in het algemeen zo dicht mogelijk bij de burger worden genomen. De Denen stellen als voorwaarde dat deze uitzonderingen door alle twaalf lidstaten juridisch bindend moeten worden vastgesteld.

Het "nationale compromis' zal naar alle waarschijnlijkheid vrijdag worden aangenomen in de EG-marktcommissie van de Folketing, het Deense parlement. Daarna zal minister Uffe Ellemann-Jensen de andere lidstaten bezoeken om de reacties te peilen. Tijdens de bijeenkomst van de Europese regeringsleiders half december in Edinburgh zal, zo is in Birmingham afgesproken, een "oplossingskader' worden vastgesteld. In het voordeel van de Denen speelt dat het verdrag alleen in werking kan treden als alle twaalf lidstaten tot ratificatie overgaan.

Als belangrijkste knelpunt wordt in Kopenhagen de vraag gezien hoe de Deense uitzonderingspositie in juridisch bindende termen kan worden vastgelegd, zonder het verdrag "open te breken'. Geen enkele lidstaat wil namelijk het verdrag wijzigen, omdat dan in alle lidstaten de ratificatieprocedures herhaald moeten worden. Voor dit probleem doet het "nationale compromis' geen voorstellen. De strategie van de Deense regering zou zijn, zo wordt in Kopenhagen verondersteld, om eerst politieke overeenstemming te bereiken binnen de EG, terwijl de juridische problemen zo ver mogelijk worden vooruitgeschoven.

Premier Schlüter zei gisteren dat het compromis “de deur sluit voor een aantal terreinen waar we niet gebonden willen worden. Maar we houden de sleutel in onze zak en we wachten af wat de toekomst zal brengen”.