Supertalent

Wat is er toch met de voetballerij aan de hand zodra het over Bryan Roy gaat? Als ik al die verhalen lees kom ik in de verleiding te denken dat het over een nieuwe Johan Cruijff gaat, of over een blanke zoon van Pele, of ten minste over een afstammeling van Alfredo Di Stefano, gezegend met alle talenten van pa. Wat is dit voor een besmettelijke gekte? Besmettelijk in de hoogste mate, sinds ook Leo Beenhakker zich onlangs uitputte in tomeloze lof over deze 22-jarige linkerspits.

Hoewel zijn nieuwe club Grasshoppers vierde van onderen staat in de Zwitserse competitie, vond Beenhakker de tijd om in Voetbal International een pagina vol te schrijven, getiteld "The life of Bryan'. Leo kan best wel schrijven, maar hij kan beter niet quasi literair gaan doen. Hij tekent bovendien Roy als een lammetje, dat verdwaalde in het grote dierenbos, waar achter elke boomstam een boze wolf loert. Velen daarvan hebben een blocnote in de hand en een scherp gepunte pen in de aanslag. Zij doen slechts één ding: zij kritiseren de jonge Bryan, “die alleen maar lekker wil ballen”.

Laten we ons dat eens trachten voor te stellen: alle hem omringende spelers jagen naar roem en het grote geld, proberen titels te halen, Europese bekers binnen te slepen en de elfde man van de ploeg wil slechts “lekker ballen” en verder geen gezeur. Maar - en dat staat niet in het relaas van Leo B. - hij verdient iets in de buurt van een miljoen gulden per jaar waaronder geld van Lotto. Ik geloof best dat Louis van Gaal het grillige talent onlangs uitermate duidelijk de waarheid heeft gezegd. Beenhakker is zo verstandig om niet openlijk afstand te nemen van Van Gaals beslissing de linkerspits een tijdje uit de wind te zetten, maar hij is tevens zo vrij er niet aan te herinneren dat hij in zijn Ajax-tijd Roy (en Witschge) als de "patatgeneratie' betitelde. Zoiets zou hij van Jan Wouters nooit hebben gezegd. En van Petterson evenmin.

Niettemin gaat hij er vanuit dat Roy "een supertalent' is, een "wereldgozertje'. Hij heeft dus niet in de gaten gehad dat zijn lieveling doorgaans eenzijdig voetbalt en of zich vastloopt in te lang doorgevoerde solistische pogingen, of risicoloos achteruit speelt. Wat Ajax nodig heeft is een vleugelspits, die een keer of tien, twintig per wedstrijd de achterlijn haalt. Maar tot nu toe manifesteerde Roy zich als een probeerder, die na twee pogingen in zijn schulp kroop en dan maar ongericht en zonder plan de campagne naar het midden afstak, waar vijf, zes of nog meer verdedigers hem in de klem namen. Hij is behendig, hij heeft een snelle start, hij kan een mannetje passeren, maar verder gebeurt er weinig. Michels constateerde dat een hele tijd geleden al.

Nu is 22 een mooie leeftijd om zich te verbeteren. Maar de kans dat dit lukt, lijkt niet groot. Want Roy mist het voetbalintellect dat Cruijff, Pele en Di Stefano hadden, maar dat ook echte linksbuitens aankleefde, zoals Coen Moulijn, Bertus de Harder en Rob Rensenbrink. Hun gegoochel aan de linkerkant had doorgaans een intelligente voortzetting. En dan hebben we het nog niet eens over Piet Keizer, ook volgens Leo "de beste momenten-linksbuiten aller tijden'. Het is mogelijk dat Bryan Roy zich alsnog ontwikkelt tot een volwaardig international. Of zich die groei bij PSV zal voortzetten, wat Beenhakker hoopt? Dezer dagen las ik weer dat hij "schaduwspits' zal worden en dat zijn instelling in het tweede elftal "voorbeeldig' is.

Waarom moet dat nu ook al in de krant? En waarom moet Studio Sport rondom een door veldafkeuring niet doorgegane wedstrijd Ajax-Vitesse de wrevelig ogende Van Gaal vragen, hoe het toch kwam dat Roy die middag in de dug-out gezeten zou hebben, als er überhaupt gespeeld had kunnen worden? De vraagsteller kon het antwoord dromen: Roy had goed z'n best gedaan in het tweede en Ajax tobde met geblesseerde spelers. Vandaar. Laten we het geval-Roy nu eens met een beetje nuchterheid beoordelen. Hij is geen gigant. Hij is wel een spectaculair spelertje, dat nog het een en ander moet leren. Als hij zestien was zou ik misschien met de tranenpinkers meedoen, maar 22 en al ten minste drie jaar ervaring vraagt om althans een begin van volwassenheid.