Geheim van Essen

In zijn stuk over het niet zo opzienbarende geheim van Essen roert Walter Goddijn een ernstig probleem aan, dat vooral in oecumenisch verband nijpend is geworden (NRC Handelsblad, 8 oktober).

Voor het Vaticaanse centralisme bestaat eigenlijk maar één remedie: afschaffing van het kardinalaat. Dat zou een ingrijpende reformatie betekenen die inderdaad de vraag oproept hoe zo'n groot lichaam dan wèl moet worden bestuurd. Het is denkbaar dat het kardinalaat, in bijzondere omstandigheden, ter beschikking van een oecumenisch herenigingsconcilie wordt gesteld, maar het zal dan in veranderde vorm zeker terugkeren, bijvoorbeeld als fusie van kardinalaat en nuntiatuur.

Het kardinalaat is, evenals de pauselijke diplomatie, een kunstwerk dat, zoals ieder beschaafd mens beseft, alleen voor een groter kunstwerk kan worden opgeheven. Er zijn overigens belangrijker dingen aan de orde dan louter organisatorische problemen. Een slagvaardig centrum is voor de rooms-katholieke kerk en voor de christenheid een zaak van levensbelang en het Vaticaan beschikt over een uniek netwerk van contacten in de hele wereld. De nalatenschap van Noordwijkerhout is bepaald geen patrimonium om het Vaticaan voor op zijn kop te zetten; het was ook kardinaal Alfrink geen schisma waard.

    • Ben Hoffschulte