Jan Lammers zoekt drie miljoen dollar

Er stond natuurlijk niets meer op het spel. De wereldtitel is vast in handen van Nigel Mansell die na dit seizoen de Formule I de rug toekeert. Maar de 38-jarige Italiaanse veteraan Riccardo Patrese zal de Grote Prijs van Japan niet snel vergeten. Weer leek hij de tweede viool te moeten spelen achter de onstuitbare Mansell met de Williams-Renault. Het geluk was ditmaal met de Italiaan.

Koploper Mansell besloot Patrese te helpen met het verzilveren van zijn tweede positie in het wereldkampioenschap. Hij vertraagde iets en Ricardo kon de leiding overnemen. “Ik begreep echter niet waarom hij zo snel uit mijn spiegels verdween”, aldus de Italiaan. Het antwoord werd even later gegeven. Mansells motor gaf de geest en vloog in brand. Een vlammend einde van de voorlaatste Grand Prix die de nieuwe wereldkampioen heeft gereden. Over twee weken volgt Australië en dan richt Mansell zijn blik op een nieuwe toekomst in de Amerikaanse Indycar-serie.

Patrese had vooraan het rijk alleen, de McLaren-Honda van de Oostenrijker Gerhard Berger volgde op een halve minuut als tweede. Voor Patrese resteerden zeventien moeilijke ronden. “Als je zo alleen voorop rijdt dan hoor je van alles. Je denkt steeds dat er wat kapot gaat. Natuurlijk moest ik terugdenken aan Monza toen ik werd voorbijgelaten door Mansell om voor eigen publiek te winnen. Toen ging het op het laatste moment fout doordat mijn wagen stuk ging. Hier bleef gelukkig alles heel.”

En zo vierde Patrese zijn eerste overwinning van het jaar, pas zijn zesde sinds hij in 1977 in de Formule I debuteerde. De Italiaan meende dat hij het verdiende want hij deed veel testwerk voor Williams, eindigde dit seizoen zes keer als tweede en overleefde een ontzaglijk ongeluk bij de voorgaande race in Portugal toen hij meters hoog door de lucht vloog nadat hij op de McLaren van Berger knalde.

Diezelfde Berger redde hier de eer voor MacLaren-Honda door tweede te worden want Ayrton Senna was snel uit de wedstrijd met een kapotte motor. De ultieme nederlaag kwam voor Honda in eigen huis met de overwinning van Williams-Renault. Het Franse merk had nooit eerder succes in Japan. De wereldkampioen motorbouwen maakte er veel werk van. Men had zelfs speciale trainingsmotoren meegenomen om op het Suzuka-circuit de snelste twee startposities vast te leggen voor Mansell en Patrese. Een prima uitgangspositie, zo bleek. Honda moest de nederlaag slikken voor het 150.000-koppige publiek. De Japanse constructeur verlaat na dit jaar de Formule I, maar president Kawamoto kondigde veelbetekend aan dat “dit voor een tijdje was.” Geruchten doen de ronde dat Honda er wel iets in ziet om terug te keren als een "groene' formule zijn intrede maakt. Wat inhoudt dat over enkele jaren wordt gereden met motoren voorzien van een katalysator.

Jan Lammers maakte zijn terugkeer in de Formule I die strandde door mechanische pech. “Toch zie ik nog wel wat lichtpuntjes”, meende Jan nadat hij de March aan de kant zette met een kapotte versnellingsbak. Vooral de manier waarop hij zaterdag tijdens de niet voor de startopstelling meetellende ochtendtraining in de regen reed maakte indruk. Dat was een regelrechte demonstratie van de slipexpert. Lammers verraste door de zesde tijd te draaien in zijn bedaagde bolide. Ook al telde het nergens voor mee, het was een goede methode om op te vallen; de naam Lammers werd weer overal genoemd.

Jan begon goed vanaf de 23ste plaats, passeerde een aantal wagens in de eerste ronde maar kreeg vrijwel direct problemen met de versnellingsbak. Die werden steeds erger totdat hij ten slotte na de 27ste ronde (van de 53) geen enkele versnelling meer kon vinden en teleurgesteld uitstapte. Tijdens de opwarm-training, enkele uren voor de race, kwam hij slechts één ronde ver toen de koppeling alle dienst weigerde. “Had ik toen kunnen doorrijden, dan waren die problemen met de versnellingsbak zeker ontdekt”, aldus Lammers.

Zijn achter hem gestarte teamgenoot Naspetti miste na een tijdje de derde versnelling, maar haalde de finish als dertiende. Het March-team is aan het einde van zijn latijn. Dat de wagens iedere race verschijnen, is op zich al een klein wonder. Lammers heeft echter geroken aan de Formule I en wil proberen vastere grond onder de voeten te krijgen. En voor volgend jaar ergens onder dak te kunnen komen bij een behoorlijk team moet hij drie miljoen dollar inbrengen. “Ik ben van verschillende kanten benaderd”, aldus de kleine coureur die samenvattend meende dat hij een pechdag had, maar een prima weekend. Rijkwaliteiten en ervaring spelen sinds jaar en dag een ondergeschikte rol in de Formule I waarin alles om het grote geld draait. En waarin deze saaie wedstrijd werd gered door het onverwachte succes voor de oudgediende Patrese.