Daf enige uitschieter op Damrak, forse klappen voor papierfabrikant KNP; Somberheid overheerst effectenbeurs

ROTTERDAM, 17 OKT. De aandelenkoersen brokkelden deze week opnieuw af. Aanhoudende berichten over recessie stemden de beleggers somber. Het enige fonds waarvan de koers fors steeg, was Daf. Overnamegeruchten stuwden de koers ervan bijna 14 procent omhoog.

De EOE-index, de meestgebruikte beursgraadmeter, daalde in de loop van de week met bijna vier punten, van 279,75 tot 275,97 punten.

De koers van Daf was de afgelopen weken tot recorddiepte gedaald. Maandag leverde een aandeel Daf nog maar 10,80 gulden op. Donderdagochtend schoot de koers omhoog nadat een ochtendblad meldde dat de vrachtwagenfabrikant door Daimler-Benz zou worden overgenomen. Volgens analist Philip Menco van effectenkantoor Theodoor Gilissen kwam dat doordat veel handelaren "short' zaten. Dat wil zeggen dat ze aandelen hadden verkocht die ze niet bezaten in de hoop dat de koers nog verder zou dalen. Zij kochten voor de zekerheid stukken na de overnameberichten. Toen Daf en Daimler categorisch alle geruchten ontkenden, begonnen handelaren te twijfelen. Eerder had zich een vergelijkbare situatie voorgedaan toen bekend werd dat Daf in gesprek was met het Japanse concern Hino. Het eigen vermogen van Daf moet dringend met 400 tot 500 miljoen gulden worden versterkt. Maar Menco verwacht niet dat Daf zal worden overgenomen, als het al tot een overeenstemming komt met Daimler-Benz. Het lijkt hem waarschijnlijker dat Daimler de Eindhovense vrachtwagenfabrikant een kapitaalinjectie geeft, in ruil voor extra uit te geven aandelen. Nadeel voor de beleggers is dat daardoor het aandelenkapitaal zal verwateren.

Koninklijke Nederlandse Papierfabrieken (KNP) was deze week de grote verliezer. De waarde van de aandelen duikelde met bijna 30 procent. Begin deze week noteerde het papierfonds nog 39,90 gulden. Gisteren sloot het aandeel op 28,30 gulden. De reden voor deze scherpe reactie was de bekendmaking van de directie dat KNP het tweede halfjaar nauwelijks winst zal maken. KNP verwacht dat de winst over 1992 op z'n hoogst 100 miljoen zal bedragen, tegen 281 miljoen gulden vorig jaar.

KNP heeft niet alleen te lijden onder de lage papierprijs door overcapaciteit in de Europese papierindustrie. Het papierconcern moet eveneens opboksen tegen concurrentie uit landen die relatief goedkoper zijn geworden door de recente valutacrises. Zowel de Finse markka als de Italiaanse lire zijn minder waard sinds de valutachaos van een paar weken geleden. De Nederlandse gulden, en dus Nederlandse produkten, zijn in verhouding duurder geworden. Geen makkelijk uitgangspunt op een markt die geteisterd wordt door felle prijsconcurrentie.

Andere ondernemingen die ook actief zijn op de papiermarkt werden meegetrokken in het kielzog van KNP. VRG (50 procent dochter van KNP) moest een verlies van ruim 14 procent (4,30) incasseren op 26,20 gulden. Buhrmann-Tetterode verloor 4 gulden en sloot de week af op 30,30 gulden, een daling van ruim 12 procent. De Gelderse Papiergroep ten slotte tuimelde van 64,70 naar 54 gulden (16,5 procent).

Andere cyclische sectoren, zoals de chemie, de staalindustrie en de transportbranche, deden het deze week ook matig. De constante stroom sombere berichten over de Duitse en de Nederlandse economie missen hun uitwerking niet. Beleggers nemen een afwachtende houding aan en zoeken hun toevlucht in de defensieve waarden of vastrentende stukken.

Financiele waarden als Amev, Aegon, ABN Amro en ING profiteren hiervan. Andere fondsen die deze week met winst afsloten, waren Wessanen en de uitgevers Elsevier en Wolters Kluwer.

Tabel: Stijgers en dalers (hoofdfondsen) van 09-10 - 16-10

Stijgers SK+% Dalers SK -%

Daf.........13,20..13,8.......KNP......28,30....28,9

Nedlloyd....34,80..3,88.......Hunt.D...39,50....15,6

Int.Ned.....47,60..3,48.......Buh.Tet..30,20....11,7

Aegon.......69,90..2,34.......Gistbroc.30,50....5,86

Ommeren.....32,40..2,21.......DSM......86,80....5,55

CSM.........104,90.1,65.......VNU......78,10....5,45

Amev........59,60..1,53.......Akzo.....130,20...4,34

ABN.Amro....48,70..0,62.......Int.Mul..59,00....4,07

Heineken....172,80.0,35.......Ahold....76,10....2,69

Unilever....184,20.0,33.......Hoogov...34,20....2,56