Een stille getuige van de aardse geschiedenis

Voorstelling: Terre Promise/Terra Promessa door Teatro dell'Angolo en Théâtre de la Marmaille. Script, regie en decorontwerp: Nino D'Introna, Daniel Meilleur, e.a.; muziek en geluid: Michel Robidoux; spel: Réal Bossé, Giovanna Facciolo, e.a. Gezien: 14/10 Cultureel Centrum Amstelveen. Tournee t/m 15/11.

Een steen speelt de hoofdrol in Terre Promise/Terra Promessa, een Italiaans-Canadese co-produktie waarmee Teatro dell'Angolo uit Turijn en Théâtre de la Marmaille uit Montreal sinds 1989 een wereldtournee maken. De voorstelling, die de komende weken in Nederland is te zien, vertelt zonder woorden in ruim een uur de geschiedenis van de aarde en haar bewoners. De steen - het enige constante element op het toneel - fungeert als stille getuige van alle veranderingen die zich in de loop der eeuwen op deze planeet voltrekken en draagt daarvan de sporen.

Aanvankelijk is ons zicht op de wereld beperkt doordat het doek slechts één meter wordt opgetrokken; pas tegen het eind van het verhaal zien we het volledige toneel. Een tijd lang kijken we dan ook uitsluitend naar bewegende blote armen en benen: aan dit ballet voor ledematen komen de bijbehorende lichamen en gezichten niet te pas. Op die manier wordt nog eens benadrukt dat het in deze voorstelling niet gaat om de uitbeelding van individuele karakters, maar om de evolutie van de mensheid van prehistorie tot nu.

Nadat de eerste mensen de grond hebben bewerkt volgen andere generaties en steeds blijkt de steen nuttige diensten te kunnen bewijzen. De ontdekkingsreiziger die na een zeereis voet aan wal zet op onbekende bodem graveert een boodschap in de steen, een ander wast er haar kleren op en een derde maakt er zijn vis op schoon. Soms ook is de steen een passieve deelnemer aan emotionele taferelen: een man die zijn geliefde wil troosten tekent een hart op de steen en een stervende soldaat legt er zijn hand op. De steen eindigt tenslotte als een gedenkteken, als een bewijs voor de ouderdom van onze aarde.

Terre Promise/Terra Promessa is opgezet als een voorstelling voor een internationaal publiek van alle leeftijden. Het is dan ook begrijpelijk dat de makers hebben gekozen voor een audio-visuele show waarin muziek en belichting net zo belangrijk zijn als de acteurs. Deze aanpak heeft prachtige, evocatieve beelden en expressieve muziek opgeleverd. Jammer genoeg vond men dat niet genoeg en is geprobeerd sommige scènes grappiger te maken dan andere - in de meeste gevallen doet het resultaat nogal kinderlijk aan en duurt te lang. Het is de enige smet op een produktie die op voorbeeldige wijze eenvoud paart aan grote zeggingskracht.

    • Noor Hellmann