Reeks massa-ontslagen treft Groot-Brittannië

LONDEN, 13 OKT. British Coal zal vandaag officieel de sluiting van dertig van de vijftig kolenmijnen en het ontslag van 30.000 mijnwerkers aankondigen. Het nieuws valt samen met een reeks van massa-ontslagen in andere sectoren van de Britse industrie.

Eerder deze week werd bekend dat defensiespecialist Vickers (1.800 banen) in problemen verkeert en dat constructiebedrijf Lucas 2.000 man zal ontslaan. Vickers verkeert in problemen door verlies van een order voor tanks aan Koeweit en Lucas heeft 2.000 man ontslagen wegens gebrek aan orders uit de auto- en vliegtuigindustrie. Landelijk stijgt het aantal werklozen met 8.000 per week (totaal 2,8 miljoen). Werkgevers in de constructie-industrie voorspellen een verlies van 55.000 banen in de sector in 1993.

De aankondiging van de mijnsluitingen maakt deze week één van de pijnlijkste die de Britse economie ooit heeft gekend. De mijnen zullen voor maart 1993 sluiten. Van de 30.000 ontslagen zullen er 20.000 nog dit jaar worden uitgevoerd.

De sluiting is een gevolg van de privatisering van de Britse energiebedrijven, die hun aandacht meer gericht hebben op kernenergie- en gasgestookte centrales. Volgend jaar loopt het contract af, waarbij British Coal exclusieve leverancier van kolen voor de kolengestookte centrales is. PowerGen en National Power, de energiebedrijven, hebben miljoenen geïnvesteerd in de aanleg van havens, waarlangs ze goedkope steenkool uit onder meer Polen en Tsjechoslowakije kunnen importeren.

De mijnwerkersbonden, zowel de radicale National Union of Mineworkers (NUM) als de "rechtse' Union of Democratic Mineworkers, zullen hun leden raadplegen over staking. Volgens Ken Capstick, vice-voorzitter van de NUM, hebben zijn leden geen andere keus. Vervangende werkgelegenheid is er niet. De spoorwegbonden zoeken aansluiting bij de mijnwerkers, omdat ook hun werkgelegenheid nu meer wordt bedreigd dan alleen door de voorgenomen privatisering van British Rail. Volgens Capstick zal het verlies van werkgelegenheid van 30.000 mijnwerkers in feite werkloosheid betekenen voor 90.000 man.

Analisten denken dat er rond het jaar 2000 misschien nog 10 van de huidige 50 mijnen in bedrijf zijn. De rest zal gesloten zijn onder druk van goedkope invoer, Noordzee-gas en milieu-eisen. In 1947, toen de kolenindustrie werd genationaliseerd, waren er 958 mijnen met 718.000 werknemers (nu nog 50.000).

Een mijnwerkersstaking zou heel wel als katalysator kunnen dienen voor arbeidsonrust in andere sectoren. De regering-Major heeft korting op ambtenarensalarissen en bezuiniging op sociale uitkeringen aangekondigd, op een moment dat de nieuwste voorspellingen spreken van 3,4 miljoen werklozen in 1993: meer dan 1 op de 10.