Perot steelt show bij tv-debat in VS

WASHINGTON, 12 OKT. De onafhankelijke Ross Perot heeft zich de afgelopen nacht tijdens het eerste televisiedebat tusssen de Amerikaanse presidentskandidaten in St Louis gerehabiliteerd. Hij sprak duidelijker taal dan de andere twee kandidaten, die meer voorgekookte antwoorden gaven. Door de starre opzet van dit politieke evenement was er weinig echt debat mogelijk.

Perot diende als een soort paranimf van de Democratische kandidaat, Bill Clinton, doordat hij zich vooral richtte tegen president Bush, die zichzelf voordeed als de kandidaat met ervaring. “Ik heb geen ervaring in het maken van vier biljoen dollar schuld”, zei Perot. “Maar ik heb veel ervaring in het afmaken van taken.”

President Bush viel Clinton aan op zijn deelname aan anti-Vietnamdemonstraties “op buitenlandse bodem”. “Ik zou het niet kunnen doen en ik denk dat de meeste Amerikanen het niet zouden kunnen doen”, zei hij hoofdschuddend. Perot riposteerde dat het bij de beoordeling van iemands karakter belangrijk is om te weten wanneer de omstreden gedragingen zich hebben voorgedaan. “Was iemand een jong persoon, of was hij een hoge federale functionaris, want dan was hij op onze rekening”, zei hij. “Als iemand als jong persoon een fout heeft gemaakt, dan gaat er tijd overheen.”

Hij was soms de nar die de waarheid sprak en wees als enige het publiek op offers die moeten worden gebracht. “We kunnen geen vier biljoen dollar schuld afbetalen zonder de belastinginkomsten te verhogen”, waarschuwde hij. Buiten het onderwerp van het begrotingstekort bevond Perot zich op onbekend terrein en deed hij vragen af met plannen voor "teams' die de kwesties zouden bestuderen en oplossen. Perot: “Washington ligt vol met plannen, maar niemand doet er iets mee”. Hij zag het zojuist geratificeerde verdrag inzake kernwapens voor de lange afstand over het hoofd.

Pag 4: Nieuwe rol voor Baker

Door anders op te treden dan een professioneel politicus bracht de glunderende Perot leven in wat anders een saaie dubbele persconferentie zou zijn geworden. Het zal hem zeker winst opleveren in de opiniepeilingen, maar die hoeft zich niet te vertalen in verkiezingswinst, omdat veel kiezers beseffen dat stemmen op een derde kandidaat meestal verspild zijn. Een grotere populariteit van Perot zou Bush in sommige fel omstreden deelstaten voordeel kunnen opleveren, omdat zijn tegenstanders zich over twee kandidaten verdelen.

Het herstel van Perot is de enige verschuiving die het debat teweeg zou kunnen brengen. Verder leverde de politieke show weinig nieuwe denkbeelden of onverwachte politieke aanvallen op. President Bush was op zijn gemak en het meest presidentieel. Hij lachte vriendelijk en in zijn aanvallen ontbrak de schrille toon, die zijn campagnes van afgelopen weken kenmerkte. De kalmte van Bush is anders dan het debat in 1980 toen president Carter een minder presidentiële indruk maakte dan de Republikeinse kandidaat Ronald Reagan.

Aan het einde van het debat somde president Bush nogmaals zijn successen in het buitenlandse beleid op, waar de kiezers nu niet erg in zijn geïnteresseerd. Hij viel Clinton nog eens aan op diens plannen voor “belasten en uitgeven”. Over zijn eigen initiatieven zei hij dat ze door het Congres waren tegengehouden. In een nieuwe termijn zouden hij en het Congres het beter doen omdat ze zouden “hebben geluisterd naar de kiezers”.

De Democratische kandidaat Bill Clinton was zichtbaar zenuwachtig in het begin en had last van heesheid maar herstelde zich tegen het einde. De economie en de ziektekostenverzekering waren favoriete onderwerpen. Hij wist Bush effectief aan te vallen op diens aids-beleid. Hij zei dat Bush “op deze persconferentie de langste en beste, publieke verklaring over dit onderwerp heeft gegeven”, want voorheen had hij zich er nooit over uitgesproken. Hij hield zijn bekende pleidooi voor verandering

Bush zei tijdens het debat dat hij zijn stafchef James Baker na zijn herverkiezing binnenlandse zaken zou laten coördineren. Dit is nieuw, omdat er eerst sprake van was dat Baker weer zou terugkeren naar zijn oude post op buitenlandse zaken. Baker zei later voor de televisie dat hij tijdens een toespraak op dit nieuwe plan van Bush zou terug komen. Zo zou Baker zich kunnen profileren voor de volgende presidentsverkiezingen van 1996, waar binnenlandse zaken waarschijnlijk ook een belangrijker rol zullen spelen dan buitenlandse.

Nadat Baker zich eerder buiten het bereik van de publiciteit had gehouden, vertoonde hij zich gisteren voor de pers. Op de vraag of hij ook schuld zou hebben, als Bush zou verliezen, antwoordde hij niet met de voor Republikeinen gebruikelijke tegenwerping dat Bush zou winnen. Hij zei dat hij ook in de schuld zou delen. Voorheen heeft Baker zich altijd weten te drukken bij mislukkingen.

Er volgen nog twee debatten tussen de presidentskandidaten, komende donderdag en volgende week maandag. Bij één debat zullen de kandidaten meer onderling kunnen discussiëren. Komende dinsdag gaan de vice-presidentskandidaten een confrontatie aan met elkaar.