Invloed oppositie Koeweit onduidelijk

KOEWEIT-STAD, 7 OKT. Ibrahim Youssef heeft het niet gehaald. De shi'itische middenklasse-technocraat werd maandag als kandidaat voor de Koeweitse liberale oppositiebeweging Democratisch Forum bij de algemene verkiezingen verslagen, maar hij was de uitzondering, niet de regel: de gemêleerde oppositie sleepte 35 van de 50 te verdelen zetels in de wacht, waarvan twee voor het Democratisch Forum.

Of de uitslag ook betekent dat de regerende familie al-Sabah het moeilijk zal krijgen is nog niet duidelijk. Van de oppositie kan niet met zekerheid worden voorspeld hoe zij zich in het parlement zal profileren, terwijl van een aantal onafhankelijke figuren en tribale afgevaardigden, die niet gesteund werden door een van de oppositiegroepen, wordt aangenomen dat zij regeringsgezind zijn.

Adnan, een zakenman van 37, heeft op het Democratische Forum gestemd, dat in zijn ogen een “klare visie” heeft “gericht op een radicale herverkaveling van de politieke macht”. Het Forum kwam in zijn programma op voor het verlenen van stemrecht aan de Koeweitse vrouwen en het recht op politieke vertegenwoordiging voor de vrouwen, die nu alleen indirect aan het politieke leven kunnen deelnemen. Vrouwen kunnen alleen druk uitoefenen op het stemgedrag van de mannen en op de politieke bewegingen. Ook wil het Democratisch Forum de discriminatie op basis van de wet op de nationaliteit opheffen, waardoor mensen die in Koeweit geboren zijn en er heel hun leven slijten, onder wie veel Palestijnen, van de meest elementaire sociale voorzieningen en burgerrechten verstoken zijn.

Ahmed Baqer was ook kandidaat voor een oppositiepartij, maar dan aan de andere kant van het politieke spectrum: de Islamitische Volksunie, een fundamentalistische sunnitische beweging. Ahmed behaalde in het district Qadissiya een grote overwinning. Het programma van de Islamitische Volksunie staat haaks op dat van het Democratisch Forum. De Unie wil dat de Grondwet wordt herschreven op basis van de Koran.

Een aanhanger van Baqer, Abdullah, 27 en Koran-leraar, steekt zijn mening niet onder stoelen of banken: “Wij willen geleidelijk aan komen tot de volledige toepassing van de islamwet, de shari'a, en dat houdt in dat de vrouwen de sluier moeten dragen en dat dieven de handen worden afgehakt”. En terwijl hij aan zijn lange zwarte baard plukt, zegt hij ervan overtuigd te zijn “dat de meerderheid van de Koeweiti's daarvoor gewonnen is”.

Dit is niet de visie van Adel, een 27 jaar oude sunnitische technicus bij de Koeweitse petroleummaatschappij. Hij stemde voor Abdel Aziz al-Makhled, een onafhankelijke kandidaat, in de hoop dat deze rijke zakenman het land er economisch opnieuw bovenop zou helpen. “Men kan rustig stellen dat de meeste Koeweiti's naast de bekommernis om 's lands veiligheid en de democratie, toch vooral bezorgd zijn om de slechte economische toestand, de hollende inflatie en de kapitaalvlucht waar deze regering niets tegen doet”, aldus Adel. Maar ook zijn kandidaat moest het onderspit delven: de tweede zetel in Qadissiya ging naar Abdul Mohsen, een shi'itische fundamentalist.

Voor het eerst sinds de Iraakse invasie en de daarop volgende Golfoorlog waren de kiesgerechtigde Koeweiti's, en dat zijn er welgeteld 81.440, weer opgeroepen om een nieuw parlement te kiezen. De bevolking van Koeweit wordt nu geschat op zo'n 1,3 miljoen mensen, van wie ongeveer 600.000 de Koeweitse nationaliteit hebben, maar alleen de mannen ouder dan 21, uit de families van het Koeweit van 1920, hebben stemrecht.

Het is de vraag of het nieuwe parlement ook enige feitelijke macht zal kunnen uitoefenen en of er bij een vorming van de nieuwe regering met de verkiezingsuitslag rekening zal worden gehouden door de emir. Het vorige parlement werd namelijk twee jaar na de verkiezingen van 1985 door emir Jaber al-Ahmed al Sabah ontbonden omdat hij vond dat de afgevaardigden misbruik maakten van de democratische principes. Tijdens de Iraakse bezetting beloofde de regerende familie al-Sabah evenwel na de bevrijding opnieuw verkiezingen te organiseren voor een nieuwe nationale vergadering.

    • Wilfried Bossier