Vredesoverleg

Redacteur Lolke van der Heide schrijft dat het Filippijnse vredesoverleg in Den Haag (NRC Handelsblad, 2 september) een overleg was aan keukentafels, met een regeringsonderhandelaar die amnestie aanbiedt, een verzetsleider die dat "briesend' van de hand wijst en "een waarnemer' die ons vertelt dat het communistisch verzet sowieso geen vrede wil, maar nog steeds een "maoïstische eenheidsstaat'.

Sinds 1988 heeft het Nationaal Democratisch Front (NDF) herhaalde malen vredesonderhandelingen aangeboden aan de toenmalige regering Aquino. Het verzet heeft herhaaldelijk laten weten dat de prijs voor de oorlog te hoog is geworden. Zij heeft concrete punten op de agenda waarover onderhandeld zou moeten worden. Een aantal keren heeft het verzet een eenzijdig staakt het vuren afgekondigd, dat echter steeds maar enkele dagen stand hield. Herhaalde malen heeft het NDF de regering opgeroepen in ieder geval een akkoord te sluiten over maatregelen die de burgerbevolking moeten vrijwaren van mensenrechtenschendingen, bombardementen en andere oorlogshandelingen. Dat de regering hier nooit op is ingegaan is te verklaren. Zij heeft er het meest bij te verliezen. De meeste slachtoffers onder de burgerbevolking vallen immers onder aanhangers van legale linkse organisaties en bewoners van boerendorpen die gebombardeerd worden door het leger in een campagne om de steun van burgers aan het verzet te breken. Van het streven naar een "maoïstische eenpartijstaat' kan het NDF moeilijk beschuldigd worden. Het woord "eenpartijstaat' en "maoïstisch' komen in haar programma niet voor.

De belangrijkste conclusies van het vredesoverleg zijn: - onderhandelingen moeten worden gevoerd “zonder voorwaarden vooraf die ingaan tegen het karakter van vredesonderhandelingen”. In de persconferentie na afloop, zonder NRC-verslaggever, werd duidelijk dat dat betekende dat het NDF niet langer eerst de wapens hoeft neer te leggen. (Het is echter de vraag of Ramos hier ook mee instemt.) - in vredesonderhandelingen moeten ook politieke, sociale, economische en constitutionele hervormingen aan de orde komen. Tot nu toe heeft de regering dat geweigerd. Maar ook dit moet Ramos nog goedkeuren.