Staatslening heropent in positief rentesentiment

ROTTERDAM, 4 OKT. De afgelopen week is de minister van financiën overgegaan tot de heropening van de laatste 15-jaars 8,25 procent staatslening: middels toonbankuitgifte zal naar schatting de laatste benodigde 3 á 4 miljard (van de totale financieringsbehoefte voor dit jaar van 48 miljard gulden) worden binnengehaald. Vanochtend werd als eerste uitgiftekoers 103,45 afgegeven, hetgeen een effectief rendement van 7,85 procent impliceerde. De verwachting is dat het de Agent weinig moeite zal kosten dit bedrag binnen te halen, zeker als de onrust op de internationale valuta- en obligatiemarkten blijft aanhouden.

Vorige week al was de rente op de Nederlandse obligatiemarkt verder gedaald: hetrendement van de laatste 10-jaars benchmark kwam het eind van de week uit op 7,75 procent, dit is 0,1 procentpunt lager dan de week ervoor. De ondertoon op de Nederlandse rentemarkt was dan ook voorzichtig maar blijvend positief. Door de goede ontwikkeling van de guldensmarkt de afgelopen maand en de nog steeds gunstige vooruitzichten voor de rente-ontwikkeling in de hardcore landen zijn vorige week drie buitenlandse emittenten eveneens overgegaan tot een guldensemissie. Algemeen bestaat de verwachting dat de Bundesbank nog een keer zal (moeten) overgaan tot een renteverlaging, waarbij het voor de financiële markten voorlopig vraag is wanneer deze zal plaatsvinden. Ook vorige week waren alweer speculaties in die richting te vernemen, maar uitspraken vanuit Frankfurt gaven aan dat wat de Bundesbank betreft het voorlopig genoeg is geweest. Omdat de geldmarkt al min of meer op deze renteverlaging was vooruitgelopen, en omdat de Franse franc uit de gevarenzone was gekomen, liepen de korte rentes in ons land weer enigszins op.

Op de obligatiemarkt blijft het beeld er niettemin er goed uitzien, ingegeven door de aanhoudende onrust op de valutamarkten. In het EMS waren nu Spanje, Portugal en Ierland gedwongen tot steunmaatregelen voor hun valuta- en gunstiger inflatieverwachtingen. Na de BTW-verlaging per 1 oktober kwam vorige week het Centraal Plan Bureau met berekeningen van het effect van de laatste muntaanpassingen, waaruit bleek dat in vergelijking met de Macro Economische Verkenningen de inflatie 0,8 procentpunt lager kan uitkomen. Tegen de achtergrond van een openlijke ruzie tussen de Bundesbank en het Verenigd Koninkrijk over de val van pond sterling, alsmede speculaties over een mini-EMS, geleid door Frankrijk en Duitsland, is het wachten is nu op de bijeenkomst van de EG regeringsleiders en Ministers van Financiën die 16 oktober aanstaande in Birmingham zal plaatsvinden.

Internationale obligatiemarkten

Het herstel van de Amerikaanse economie laat op zich wachten. Geen van de economische cijfers die vorige week werden bekendgemaakt, bracht echt positief nieuws. In de maand augustus bleken zowel de index van "leading indicators' als de index van het consumentenvertrouwen als de huizenverkopen gedaald te zijn. Vrijdag kwamen daar de eerste cijfers van de maand september bij: de werkloosheidscijfers. Hoewel het werkloosheidspercentage daalde van 7,6 procent naar 7,5 procent, daalde de werkgelegenheid ook, zodat niet met recht kan worden gesproken van een opleving van de arbeidsmarkt. De obligatiemarkt was positief gestemd, maar werd in toom gehouden doordat de door velen verwachte verlaging van het disconto uitbleef. Per saldo daalde de korte rente met 20 basispunten naar een niveau van 2,67 procent. Verrassenderwijs bleef de 30-jaarsrente nagenoeg liggen op 7,33 procent, waardoor de versteiling van de yieldcurve alsmaar doorzet.

Op de Eurodollarmarkt werd de stemming negatief beïnvloed door bezorgdheid over de kredietwaardigheid van de uitgevende instanties. Op de Eurodollarmarkt kunnen overheden, bedrijven en supranationale instellingen obligaties, gedenomineerd in dollars uitgeven. De spread tussen Euroleningen en Amerikaanse staatsobligaties, waarvan wordt uitgegaan dat zij geen kredietrisico dragen, is de afgelopen twee a drie weken fors gestegen. Naast de daling van de Amerikaanse dollar, van 1,71 gulden naar 1,59 gulden in diezelfde periode, wordt het oplopen van deze spread veroorzaakt door de verslechtering van de wereldeconomie en de kredietwaardigheid van overheden en bedrijven sinds de crisis van het EMS.

Een van de slachtoffers van de spanningen op de Eurodollarmarkt is Spanje. Het land werd gedwongen op de dollarlening die het onlangs uitgaf 0,55 procentpunt meer aan rente te betalen dan op vergelijkbare Amerikaanse staatsobligaties. Dit verschil is onder andere groter geworden doordat het Moody's bekendmaakte te overwegen de buitenlandse schuld van Spanje een lagere rating te geven. Verder is onlangs een Italiaanse wet afgeschaft waaronder Italiaanse beleggers geen belasting hoefden te betalen op dit soort Euroleningen. Tot slot helpt het niet dat sinds de EMS-crisis en de recente devaluatie van de peseta het vertrouwen in Spanje als beleggingsland belangrijk is afgenomen.

Bron: Institute for Research and Investment Services, Joint Venture Rabobank en Robeco Groep