Dienst: CDA en VVD tegen, PvdA twijfelt

DEN HAAG, 28 SEPT. De Tweede-Kamerfractie van het CDA is ook na publikatie van het rapport-Meijer vóór afschaffing van de dienstplicht. De PvdA blijft afschaffing “nog steeds een sympathieke gedachte” vinden, maar wil eerst weten of de werving van lager beroepspersoneel voor een zuiver beroepsleger inderdaad ernstige problemen zal geven, zoals de commissie-Meijer voorziet. De VVD is “in principe voorstander van afschaffing” maar wil ook eerst onderzoek naar voorziene personele problemen en naar de grondwetswijzigingen die volgens de Commissie-Meijer nodig zijn om de dienstplicht af te kunnen schaffen.

Een en ander bleek vanochtend uit reacties van de fractiespecialisten op het rapport van de commissie-Meijer dat vanochtend aan minister Ter Beek (defensie) is aangeboden.

D66 ziet in het rapport-Meijer een argument voor handhaving van de dienstplicht. Groen Links is voor een “kleine, efficiënte en hoogopgeleide beroepskrijgsmacht” en voorziet vanuit dat gezichtspunt minder problemen met het werven van lagerberoepskrachten.

De PvdA-er G. Valk zei vanochtend dat zijn fractie nog geen standpunt kan innemen over afschaffing van de dienstpicht. “In een recent verleden hebben we gezegd dat de afschaffing van de dienstplicht voor ons bespreekbaar is. Dat geldt nog steeds. Maar er moet wel eerst duidelijkheid komen of er wel voldoende vrijwilligers zijn om een leger te vullen. En daarmee samenhangend moet ook eerst duidelijk worden welke omvang het Nederlands leger moet krijgen.”

Het CDA ziet in het rapport-Meijer geen aanleiding om af te stappen van zijn voorkeur voor een vrijwilligers/beroepsleger. “De commissie pleit zelf voor een grotere inzet van het aantal vrijwilligers, maar gaat volgens ons niet ver genoeg. Ze zet de stap half, wij helemaal”, aldus het CDA Kamerlid J. Hillen.

Hillen erkent dat het moeilijk zal zijn om voldoende geschikt laaggeschoold kader te werven voor een beroepsleger. “We zitten nu in een luxepositie, waarbij je mensen kunt laten opkomen. Het zal moeilijker worden.” Hillen verwacht evenwel minder grote problemen dan de commissie-Meijer, ondermeer omdat het CDA rekening houdt met een kleiner leger dan de commissie-Meijer nu doet.

Volgens Hillen gaat de commissie in haar advies al een heel eind in de richting van een beroepsleger. “De commissie erkent dat je dienstplichtigen niet kunt inzetten voor vredesoperaties. Die operaties worden in de toekomst steeds belangrijker. Blijft voor de dienstpichtigen dus de minst betekende functies over. Daarmee gaat de commissie eigenlijk in de richting van een beroepsleger.”

De D66-er P. ter Veer noemt het advies van de commissie Meijer “een moedig rapport, tegen de trend in.” “De argumenten voor dienstplicht zijn sterker geworden. Iedere zichzelf respecterende partij dient naar aanleiding van het rapport-Meijer zijn standpunt kritisch te herbezien.” D66 heeft zich volgens eigen zeggen nooit tegen de dienstplicht uitgesproken.

De soldatenvakbonden VVDM en AVNM laten in een gezamenlijke verklaring weten dat het werven van beroepskrachten helemaal niet zo veel problemen hoeft te kosten als de commissie veronderstelt. “Het hangt allemaal samen met het beroerde imago van het soldatenwerk samen. De arbeidsvoorwaarden zijn slecht en ook de arbeidsinhoud is niet best”, aldus A. Sheerazi van de VVDM.