De roze laklaag

De hoofdstedelijke VVV, lees ik in de krant, heeft al eens eerder “het homovriendelijke imago van Amsterdam” gebruikt om toeristen te lokken.

Nu, de VVV heeft tot taak de Amsterdamse terrassen en cafés te vullen, en Amsterdam houdt er veel homocafés op na en ook veel terrassen waar heren, met het bierglas in de hand en op hun woeste borsthaar na in kreukvrij leer gehuld, passerende heren opnemen met deels stoere, deels homovriendelijke blik. En soms weten te lokken.

Niets aan de hand dus.

Maar nu is er een adviesnota aan het gemeentebestuur uitgereikt. “Amsterdam”, staat daarin, “moet meer gebruik gaan maken van zijn wereldwijde reputatie als "Gay Capital' bij het trekken van toeristen.”

En die adviesnota is niet afkomstig van een omzetbevorderende organisatie, maar van een homo-stichting. Een club “ter versterking van de lesbische en homo-cultuur” in de hoofdstad.

Goeie genade!

Ter versterking van de lesbische en homo-consumptiecultuur, zullen de schrijvers van de adviesnota bedoelen.

Want waarom moet volgens hen de hoofdstad wereldwijd meer roze toeristen lokken? Omdat het hier een groep betreft die meer dan gemiddeld te besteden heeft, vaker op vakantie gaat dan de doorsnee toerist en bijdraagt tot een betere spreiding, omdat homoseksualiteit ook buiten het hoogseizoen maar niet schijnt te willen afnemen.

Over de fameuze lifestyle, de emancipatoire uitstraling, de culturele bijdrage en al dat andere moois van de homo uit vorige decennia geen woord meer.

De moderne flikker chanteert met kapitaal.

Een duidelijker bewijs dat de hele homo-emancipatie is ontaard in een naar respectabelheid hakende beweging is er wel niet. Commercie, economisch belang en koopkracht zijn ook haar sleutelwoorden geworden. Omdat het de sleutelwoorden van de respectabele bestuurders zijn.

Kijk eens hoe rijk ik ben. Kijk eens hoeveel ik te besteden heb. Kijk eens wat voor economische factor ik vorm. Dat is het nieuwe zelfbewustzijn van de club “ter versterking van de lesbische en homo-cultuur”.

Daar paait de cultuurversterkende homo de gemeentebestuurders, de horeca-exploitanten en andere consumptiebevorderaars mee.

Ik weet het: ook de kunst wordt wel eens verdedigd door op het economisch belang ervan te wijzen. Door voor te rekenen hoeveel bieromzet, taxiritten en hotelovernachtingen te danken zijn aan de Nachtwacht en het Danstheater. Het is een soort wortel die voor de neus van a-muzische ezels wordt gehangen, opdat ze harder achter de kunst zullen aanlopen.

Het is een argument van welwillende kunstmanagers. Er is niets op tegen. Maar de kunstenaars zelf doen er niet aan mee. Kunst gaat om iets anders.

Homoseksualiteit gaat, als ik me niet vergis, ook om iets anders dan om bestedingspatronen en rijkdom. Homoseksualiteit is, als ik het wel heb, niet in de eerste plaats bedoeld als commerciële trekpleister. Ook de homo's zelf zouden er dus niet aan mee moeten doen hun rechtvaardiging aan hun financiële inbreng te ontlenen. Er zijn welwillende VVV'ers genoeg.

De "versterkers' van een lesbische en homo-cultuur hebben, in plaats van zich te wentelen in het slijk van deze doodlopende straat van hun coming out, waarachtig nog wel iets anders om aan te denken. Aan de emancipatie, bij voorbeeld, van de kapitaalarme homo die alleen in het hoogseizoen naar de Costa del Sol of naar Zandvoort gaat.

Het homo-activisme is verworden tot laklaag, tot pragmatische buitenkant. Maar misschien ook is de inhoud van de adviesnota “in het kader van het GALA-festival van de Gay and Lesbian Association Amsterdam"' niet meer dan een kreet van pijn, omdat de enige andere richting die het zelfbewustzijn en het streven naar emancipatie van homo's nog kan inslaan leidt tot inkeer. Tot nieuwe, nog nooit geplaatste vraagtekens bij hun homoseksuele identiteit en bij hun homoseksueel gedrag, al of niet op vakantie. Tot een herziening van veel van hun stelligheden. Tot de noodzaak hun geliefkoosde zelfportret bij te werken, een restauratie die treurig stemt en veel hoofdbrekens kost - allemaal zaken die men in een groep met een meer dan gemiddeld inkomen het liefst omzeilt.