Amerika loopt warm voor Nederlandse BKR-kunst

NEW YORK, 23 SEPT. Moderne Nederlandse kunst gooit momenteel - ongezien - hoge ogen in de Verenigde Staten. Nadat de New York Times vorige week een artikel op de voorpagina plaatste over het opruimen van 215.000 BKR-kunstwerken, kregen ambassades en consulaten tientallen verzoeken om kunstwerken uit Nederlandse depots.

Terwijl sommigen vroegen om afbeeldingen van “honden, katten of in elk geval dieren”, hadden anderen meer belangstelling voor “werken van Heineken, Roosevelt en Van Buren”.

Madeleine Mirani van het consulaat in Chicago: “Een plaatselijk ziekenhuis wilde graag zoveel mogelijk, omdat ze binnenkort een veiling houden voor een goed doel. Een hulpverleningsinstantie wilde kunst voor een benefietactie ten behoeve van kunstenaars.” Op de ambassade in Washington kreeg Steven Moazed een kunstveilingbedrijf in Baltimore aan de lijn die bereid was geld over te maken voor een goed doel, uitgekozen door de Nederlandse regering, in ruil voor een stel werken. En een kunsthandelaar in Chicago plaatste direct een bestelling voor “tweeduizend stuks”.

Rein van der Lugt, vertegenwoordiger van WVC in de VS, stond de vakpers en enkele andere bellers te woord. “Ik herinner me een joods bejaardentehuis ergens buiten New York dat voor de nieuwbouw honderd werken wilde hebben.” Hoewel andere Amerikaanse kranten al over de "kunstberg' hadden geschreven, is de stroom reacties pas na de berichtgeving in de New York Times op gang gekomen. “Ik heb onder meer gesproken met mensen van de tijdschriften Art News, Art Forum, Art in America en Flash Art. In komende nummers zullen ze melding maken van het weggeven van de kunstwerken.” Van der Lugt sprak ook met Nederlanders en nazaten van Nederlanders die geïnteresseerd waren.

Op het consulaat in New York kreeg Cordula Bartha onder andere de Empire Art Gallery op Sixth Avenue aan de lijn, die word gerund door Eddy en zijn vader Joe. Als Eddy erop wordt gewezen dat alleen non-profit-organisaties in aanmerking komen, zegt hij: “Ik zit zelf in het bestuur van een school en een synagoge, waar we misschien ook wel iets kunnen ophangen. Bovendien”, zo voegt hij eraan toe, “is het niet ondenkbaar dat de regels nog veranderd worden. Het zijn immers zo ontzaglijk veel kunstwerken.”

In een reactie laat de Rijksdienst Beeldende Kunst in Den Haag weten, dat alleen Nederlandse instellingen in aanmerking komen voor de schenking van BKR-werken. Ook nu is er geen sprake van verkoop, aldus een woordvoeder: “Met rijksbezit mag niet worden gehandeld.”