Toren van Pisa is op hellend vlak gebouwd

ROME, 18 SEPT. Eindelijk is ontdekt waarom de toren van Pisa scheef staat: hij is gebouwd op een hellend vlak. De groep van deskundigen die bezig is met een reddingsplan voor de toren, heeft geconstateerd dat hij is gebouwd op wat vroeger de oever van een riviertje was. Pisa was vroeger een natuurlijke haven, een verzameling eilandjes en riviertjes die in de loop der eeuwen zijn dichtgeslibt. Toen in 1173 met de bouw werd begonnen, was dit proces al voltooid en was niet meer zichtbaar dat de ondergrond verschillend van samenstelling was.

Deze ontdekking betekent dat ook de plannen om de toren te consolideren moeten worden herzien. Er is steeds aangenomen dat wisselingen in de grondwaterstand de hoofdoorzaak waren van het scheefzakken van de toren, een proces dat al tijdens de bouw is begonnen.

In mei is begonnen met het aanbrengen van stalen kabels rondom de onderste twee bouwlagen van de toren, als een soort steungordel die de druk op de stenen moet verminderen. Ook moet een contragewicht van tegen de 800 ton worden aangebracht om verder overhellen te verminderen.

Een commissie van dertien internationale deskundigen, geleid door de Milanese hoogleraar Michele Jamiolkowski, heeft gewaarschuwd dat de toren steeds sneller gaat overhellen. Hij staat nu vijf meter uit het lood. Zonder ingreep dreigt de toren in te storten,omdat hij buitengewoon gevoelig is voor harde wind en aardschokken, aldus deze commissie.

Bij het onderzoek naar de bodem onder de toren zijn ook de resten gevonden van een Romeins huis, compleet met eetborden en wijnkruiken. Het huis dateert uit de derde of vierde eeuw.