Russische behoefte aan importgraan valt mee

ROTTERDAM, 12 SEPT. Rusland hoeft in het seizoen 1992/93 wellicht maar 7 à 10 miljoen ton graan te importeren. Tot voor kort werd aangenomen dat de grootste GOS-republiek nog zeker 19 miljoen ton buitenlands graan nodig zou hebben.

Oorzaak van de verminderde importbehoefte van de Russen is de onverwacht gunstig uitvallende graanoogst. Nu ongeveer 70 procent van de oogst binnen is, wordt deze geschat op 110 miljoen graan. Vorig jaar was hij 88 à 89 miljoen ton.

Dat heeft de Russische president Jeltsin gisteren op een bijeenkomst in Tsjeboksari (aan de Wolga ten oosten van Moskou) meegedeeld. Volgens Jeltsin bedraagt de gemiddelde Russische graanopbrengst tot dusver 2,1 ton per hectare. “Als de opbrengst in het resterende graanareaal tussen de 1,2 en 1,5 ton per hectare ligt, zal de totale oogst op 110 miljoen ton graan uitkomen”, aldus Jeltsin. Acute hongersnood lijkt daarmee te zijn voorkomen.

Rusland is veruit de grootste graanproducent van de voormalige Sovjet-Unie, op ruime afstand gevolgd door Oekraïne en Kazachstan. De oogstramingen voor Rusland zijn de afgelopen maanden, na optimistische schattingen in het voorjaar, voortdurend neerwaarts bijgesteld. Werd aanvankelijk, op grond van de omvang van het ingezaaide areaal, een oogst van 104 tot 108 miljoen ton graan voorspeld, in juli liep dit getal terug tot circa 94 miljoen ton, waardoor volgens de International Wheat Council (IWC) in Londen een graanimport van circa 19 miljoen ton noodzakelijk zou zijn. In het seizoen 1991/92 werd volgens Russische opgave 25 miljoen ton graan geïmporteerd (volgens het IWC 36 miljoen ton).Overigens schatte de Russische vice-president Roetskoj, volgens persbureau Interfax, de noodzakelijke graanimporten donderdag nog op 12 à 15 miljoen ton graan.

Een opbrengst van 2,1 ton "graan' per hectare is zelfs voor Oosteuropese begrippen laag. In veel staten haalt men 4 ton per hectare. (In Nederland wordt meer dan 7 ton tarwe per hectare geoogst, rogge, gerst en haver halen 4,5 tot 5 ton per hectare.) Er komt bij dat in Rusland, zoals de Wereldbank nog onlangs onderstreepte, ruwweg éénderde van de oogst verloren gaat bij transport, opslag, verwerking en distributie.

Toch is een oogstverbetering van zo'n 25 procent ten opzichte van vorig jaar een belangrijk succes. Kennelijk hebben de maatregelen die de Russische overheid trof om de graanoogst veilig te stellen (belastingfaciliteiten voor sovchozen, kolchozen en vrije boeren, verhoging van de graanprijs en inzet van duizenden militaire trucks) effect gehad. En kennelijk zijn ook de problemen met de onderdelen- en brandstofvoorziening van de landbouwwerktuigen onder de knie.

De overheid van Rusland staat, zoals die van Oekraïne, nu voor de zware taak de oogst ook werkelijk in handen te krijgen. Jeltsin zou overwegen gebieden met een graansurplus te dwingen het graan aan de staat te verkopen, zoals dat in de oude Sovjet-Unie regel was.