Londen lonkt naar Europese centrale bank

LONDEN, 11 SEPT. De stad Londen zet haar pogingen om de Europese Centrale Bank binnen te halen in de hoogste versnelling. De Lord Mayor, Sir Brian Jenkins, en reeksen andere stedelijke hoogwaardigheidsbekleders en grote bankiers uit de Londense City gaan voor dat doel dinerend en tafelredes houdend door de EG-hoofdsteden. En de stad heeft op dit moment twaalf mensen full-time in dienst om de Europese Centrale Bank naar Londen toe te lobbyen. Hun budget is 5 miljoen gulden. Maar dat mag best meer worden.

Londen is gewoon de enig mogelijke vestigingsplaats voor dit meest gerenommeerde EG-instituut naast de Europese Commissie, zo luidt de stelling van de hoogbetaalde Londense "actiegroep'. Amsterdam, dat zich ook kandidaat heeft gesteld, wordt minzaam een “serieuze kandidaat” genoemd. Over steden als Lyon, Luxemburg, Barcelona, Birmingham is het niet eens de moeite waard te praten. De enige echte concurrent in Londense ogen is evenwel Frankfurt of, eventueel, Bonn. “Ach”, zegt Michael Cassidy, Esq., B.A., M.B.A., met de in dit deel van de wereld zo unieke mengeling van hoffelijkheid en neerbuigendheid, “in de financiële wereld in Londen werken 800.000 mensen. Dat is meer dan er in heel Frankfurt wonen.”

Met demonstratieve onverschilligheid prikt Cassidy met geruime tussenpozen een bruin gesmoord champignonnetje weg, dat op zijn ontbijtbord ligt temidden van een zorgvuldig door de kelners gerangschikt palet met bacon, een spiegelei, een opengebarsten worstje, schijfjes gebakken aardappel en een zachtgeroosterde tomaat. Plaats van handeling is het midden in het regeringscentrum gelegen Royal Horseguards Hotel, het soort luxueuze coulisse van zachte tapijten en indrukwekkende lambrizeringen dat blijkbaar onvermijdelijk is voor dergelijke aanprijs-activiteiten.

Cassidy, zwart streepjespak, zware bril, onberispelijke scheiding, is een van de grote mannen binnen de Corporation of Londen, de organisatie die de belangen behartigt van het financiële hart van de stad, "the City'. Zijn gasten zijn afkomstig uit EG-landen; ze waren toch al in de stad voor een door de Britse regering georganiseerde conferentie over de toekomst van Europa.

Is het niet wat cynisch om enerzijds als enige (in Maastricht) de mogelijkheid open te houden toch niet mee te doen met de Europese monetaire unie en anderzijds de hoofdprijs van die unie, de Europese Centrale Bank, te willen binnenhalen? Cassidy had al op de vraag gerekend. “De Duitsers hebben net zo goed als wij een opt-out clausule, nu bondskanselier Kohl en minister van financiën Waigel hebben gezegd dat Duitsland niet meedoet als het de centrale bank niet krijgen. Daarmee wordt de hele monetaire unie op het spel gezet.”

Trouwens, zo kan men uit zijn woorden opmaken, al zou Groot-Brittannië zelf niet meedoen met de monetaire unie in 1997, dan nog zou de EG er goed aan doen de centrale bank in Londen te vestigen. “Er zijn drie grote financiële centra in de wereld, Tokio, New York en Londen”, doceert een van de bankiers aan tafel. In Londen zijn 526 buitenlandse banken gevestigd, in Frankfurt nog geen 300. In Londen zitten 152 buitenlandse firma's, die in aandelen handelen. In Londen wordt dagelijks voor 322 miljard pond aan aandelen omgezet, in Frankfurt slechts 153. Nee, de dagelijks over de aardbol spoelende valuta- en aandelengolf, beweegt zich van Tokio via Londen naar New York. Frankfurt doet leuk mee, hoor, maar de cijfers spreken voor zichzelf. Over Amsterdam wordt door de Londense gastheren discreet gezwegen.

Ongevraagd vermeldt een van de aanwezige bankiers dat de klachten over het Londense openbaar vervoer ongerechtvaardigd zijn. “Als die andere steden net zo groot waren als Londen, wil ik nog wel eens zien of ze niet veel groter problemen hadden dan wij.” En dan is er mog wat een gevoelig punt, waarover ze maar niet niet te veel willen zeggen. Het zou toch wel wat vreemd zijn om, gezien het recente Duitse verleden, straks in de krant te moeten lezen "Frankfurt besluit tot disconto-verhoging in Europa'. Dat zou wel eens heel slecht bij de mensen kunnen liggen, vooral omdat Duitsland ook al zo veel politieke macht heeft, zo wordt ons gesuggereerd.

Maar waarom zou Londen eigenlijk financieel nog machtiger moeten worden dan het nu al is? Je zou kunnen volhouden dat juist Amsterdam de centrale bank moet huisvesten om cumulatie van macht in zowel Frankfurt als Londen te voorkomen, werpen we tegen. Van Londen naar Amsterdam is maar een stapje. “Eén sterk financieel Europees centrum naast Tokio en New York is in het belang van de gehele EG”, antwoordt Cassidy, vermoeid glimlachend over zoveel onwetendheid.

We krijgen de raad de rondgedeelde documentatie nog maar eens goed door te lezen. Dan zal het wel duidelijk worden. Tussen die stukken zit een kopie van een artikel uit The Times, waarin een hoofdonderzoeker van de Londen School of Economics geërgerd reageert op bezwaren tegen vieze Londense straten en criminaliteit. “Comfortabele, kleinsteeds Duitse oorden mogen schonere straten hebben en pittoreske trams, maar dan mag ik ook even opmerken dat zij ook zeer veel racisme kennen, van een soort dat voor Afrikaanse of Aziatische bezoekers aan de Europese bank grote problemen zou kunnen opleveren. Dat is veel erger dan het ongemak van misschien een paar minuten extra wachten op de Londense ondergrondse.”

Als we er nog niet van overtuigd zijn, dat Londen de enig denkbare vestigingsplaats is voor de Europese Centrale Bank wil Cassidy's public-relationman ons nog wel een recent rapport sturen van de Londen Business School. Dat is helemáál overtuigend. Het rapport arriveert de volgende dag al in Nederland, per speciale koerier. En inderdaad, vele, vele tabellen wijzen in dezelfde richting: Londen is het financiële hart van Europa.

Er staat echter ook in dat de stad als financieel centrum zeer kwetsbaar is. De Amerikanen zijn de afgelopen jaren veel succesvoller geweest bij de innovatie van "financiële produkten' en wat belastingen betreft zijn allerlei andere centra duidelijk concurrerender geworden. De Europese Centrale Bank zou het verloren terrein weer goed kunnen maken. Dus gaat Cassidy maar weer verder op reis door Europa en organiseert hij een reeks lunches en diners eind deze maand bij het Internationale Monetaire Fonds in Washington. Als hij slaagt zit er voor hem persoonlijk ongetwijfeld nog wel een adellijke titel aan.