Van Miert uit kritiek op "open skies'-verdrag

BRUSSEL, 9 SEPT. EG-transportcommissaris Karel van Miert is allerminst ingenomen met het luchtvaartakkoord dat vorige week tussen Nederland en de Verenigde Staten is beklonken. Het "open skies'-verdrag laat zich volgens hem moeilijk rijmen met een door hem bepleite Europese aanpak, waarbij de EG-Commissie op den duur voor de lidstaten de onderhandelingen met derde landen voert.

Van Miert ventileerde zijn kritiek tegenover Belgische journalisten. Het akkoord, dat de KLM en andersom Amerikaanse maatschappijen een onbelemmerde toegang tot elkaars interne markt garandeert, kan het volgens hem de andere EG-lidstaten moeilijk maken. De concurrentie in het EG-luchtruim zal er nog heviger op worden omdat de Amerikaanse maatschappijen via het verdrag vaste voet op de Europese markt krijgen.

“De VS spelen hiervoor het ene EG-land tegen het andere uit”, aldus Van Miert. De Belgische EG-commissaris meent echter dat na de aanvaarding van een pakket liberaliseringsmaatregelen in juni jl. de toegang tot de Nederlandse luchtvaartmarkt een EG-zaak is geworden. De Commissie zal daarom bij elk nieuw of gewijzigd akkoord, dus ook het door minister Hanja Maij-Weggen geroemde “droomakkoord”, nagaan of de rechten van andere Europese maatschappijen niet in het gedrang komen.

Of Van Mierts streven om op termijn de Commissie in plaats van de nationale regeringen te laten onderhandelen met bij voorbeeld de VS of Singapore weerklank zullen vinden bij de lidstaten, is een tweede. In Commissiekringen heette het gisteren dat de Britse regering, die de Amerikaanse concurrentie liever buiten de deur houdt, daar weinig voor voelt.

De transportcommissaris meent dat Brussel in zulke onderhandelingen met derde landen meer gewicht in de schaal kan leggen met één luchtvaartmarkt in zicht waarin voor de EG-luchtvaarmaatschappijen dezelfde rechten en plichten gelden. Van Miert zal volgens zijn woordvoerder echter rekening houden met de gevoeligheden in het discussiestuk over deze materie dat hij voor eind september aan de transportministers wil voorleggen.

Nederland is altijd warm voorstander geweest van een zo vrij mogelijke luchtvaartmarkt. De KLM heeft belang bij de liberalisatie van het internationale luchtverkeer, omdat de thuismarkt voor de maatschappij klein is. In Frankrijk, Duitsland en in mindere mate Groot-Brittannië bestaan de nodige reserves ten aanzien van de vrijmaking van de luchtvaart. Deze landen zijn bang dat hun luchtvaartmaatschappijen het op zo'n vrijere markt zwaar te verduren krijgen van de grote Amerikaanse maatschappijen.

De KLM heeft groot voordeel van de open skies-regeling. De KLM, wier landingsrechten beperkt waren tot tien steden in de VS, mag nu zelf uitmaken welke Amerikaanse bestemmingen ze in haar routenet opneemt.