Justitie brengt de rol van rechter voor het voetlicht

Zondag, Ned. 1, 20.45 - 21.25 uur.

Drie rechtszaken, twee kort gedingen en een heuse strafzaak, worden behandeld in een driedelige KRO-serie over rechtspraak in Nederland onder de titel Het Grote Gelijk. Bedoeling van de serie is de kijker enig inzicht te bieden in het afwegingsproces dat de rechter maakt om tot zijn oordeel te komen. De beelden van de behandeling worden hiertoe af en toe onderbroken om met het publiek van gedachten te wisselen over de vorderingen.

De serie is redelijk onderhoudend. Vooral de tweede aflevering waarin een schilderachtig, asociaal gezin bekvecht over het nut van een contactverbod weet te boeien door overtuigend "acteren' van de hoofdrolspelers. De eerste aflevering, over een strafzaak waarin drie potenrammers terecht staan, verloopt nogal traag door de vervelend obligate studiogesprekjes waarin het publiek mag stemmen over stellingen als: “Homoseksuelen hebben het recht elkaar te ontmoeten op de manier zoals zij dat willen” (eens 88 procent, oneens 12).

Opvallend is dat de redactie van het programma bestaat uit twee rechters, twee officieren van justitie, een advocaat en twee voorlichters van het ministerie van justitie. Naast medewerkers heeft het departement ook de helft van de produktiekosten van de serie, 120.000 gulden, bekostigd. Justitie heeft min of meer eigen zendtijd gekocht omdat men graag wil stimuleren dat “rechtspraak op een goede manier op tv komt”. De afdeling voorlichting van het ministerie spreekt van een proefserie: bij goede kijkcijfers volgen wellicht meer afleveringen.

Eindredacteur van het programma is de journalist dr.mr. R. Pagano, de grote voorvechter van het toelaten van de televisie in de rechtszaal. Omroepen klagen steeds nadrukkelijker over het weigeren van tv-camera's in strafzaken hoewel tv-journalisten in het algemeen nauwelijks blijk geven van serieuze, inhoudelijke belangstelling voor de Nederlandse rechtspleging. Na het - voor aanvang van de zaak - nemen van plichtmatige beelden van een strenge officier van justitie en daadkrachtige parketwachten zie je de tv-journalisten meestal tegelijk inrukken met de cameraploeg. Voor het journalistieke verslag wordt doorgaans vertrouwd op het ANP-berichtje. Een heel verschil met bijvoorbeeld de BBC die ook alleen maar tekeningen uit de rechtszaal kan tonen maar waar juridisch geschoolde verslaggevers voor de poort van de rechtbank een puntig verslag weten te geven.