Beleggers wantrouwen EMS

AMSTERDAM, 2 SEPT. De publieke verklaring van het monetaire comité (centrale bank-presidenten en topambtenaren van de ministeries van Financiën van de EG-landen) dat een herschikking in het wisselkoersmechanisme van het EMS op korte termijn is uitgesloten, boezemde beleggers kennelijk onvoldoende vertrouwen in.

Vlak voor het weekeinde werd namelijk schielijk 'geswitched' naar D-markbeleggingen, uit angst voor een herschikking in het weekeinde. Mede hierdoor naderde de koers van de gulden de voor DNB kritische grens van 1,1280 gulden per D-mark. Voor de derde maal in successie greep DNB in door een verhoging van het rentetarief op speciale beleningen met 0,1 procentpunt, dit maal tot 9,7 procent. Sindsdien heeft de gulden zich enigszins hersteld.

Of deze derde rentestap voldoende is om de gulden definitief in het "D-mark-keurslijf' te houden, is nog de vraag. Zeker wanneer de Fransen op 20 september het verdrag van Maastricht verwerpen en/of de koersval van de dollar zich zal doorzetten, zullen D-markbeleggingen nog meer in de gratie komen. De gulden kan in beide scenario's (tijdelijk) het slachtoffer zijn en DNB nopen tot verdere maatregelen.

De monetaire verkrapping die DNB heeft trachten te voorkomen, door de discontoverhoging van de Bundesbank medio juli niet te volgen, is derhalve met enige vertraging tot stand kunnen komen.

De verhoging van de beleningsrente miste zijn uitwerking op de geldmarkttarieven niet. Vooral de tarieven voor de kortere termijnen stegen. Zo kostten eenmaands interbancaire deposito's maandag 9,92 procent, 10 basispunten meer dan vrijdag. Het vergelijkbare Duitse rentetarief ligt inmiddels onder het Nederlandse niveau.

Het kortste geldmarkttarief bleef in de verslagweek nagenoeg onveranderd rond de 9,8 procent. Dit relatief hoge niveau hing samen met het feit dat de geldmarktverkrapping van 7 miljard gulden (uit hoofde van netto-betalingen aan de Staat en een toename van de bankbiljetten in omloop) slechts ten dele (namelijk voor 4 miljard gulden) werd gecompenseerd door een lagere geldmarktkasreserve. De vierdaagse speciale belening van 3,8 miljard gulden die DNB op maandag toewees, was voor de banken onvoldoende en noopte hen tot een ontsparing met 1 procentpunt op het contingentsverbruik.

Maandag was 43 procent van de contingentsperiode voorbij en was 44 procent van het toelaatbare beroep verbruikt. Als gevolg van de belastingafdrachten heeft het Rijk weer een positief saldo bij DNB weten op te bouwen. De komende dagen echter verricht de Staat enkele grote betalingen, waardoor het tegoed van het Rijk bij DNB flink zal afnemen. Op 15 september stroomt de schatkist weer vol, als de storting van de jongste staatslening zal plaatsvinden. Tot nu toe is voor 5,9 miljard gulden op deze vijftienjarige lening ingeschreven.

Bron: Economisch Bureau NMB Postbank Groep