Embrytec (kloneren) in moeilijkheden

ROTTERDAM, 1 SEPT. Het biotech-bedrijf Embrytec in Zeist sluit op 1 oktober als het ministerie van economische zaken geen aanvullende steun aan de research geeft. De aandeelhouders - vleescoöperaties, KI-verenigingen, de Rabobank en Avero Verzekeringen - zijn uit op liquidatie. Vrijdag wordt in de aandeelhoudersvergadering de knoop doorgehakt.

Het drie jaar oude Embrytec is met 11 medewerkers Nederlands enige bedrijf dat zich toelegt op het "kloneren' van rundvee-embryo's op commerciële basis. Het initiatief voor de oprichting werd genomen door de Rabobank, die steun verwierf van de verenigingen voor kunstmatige inseminatie en de vleescoöperaties Ceveco en Encebe. Samen fourneerden zij 6 miljoen gulden. Het ministerie van EZ zegde 2,1 miljoen subsidie toe in het kader van de zogeheten PBTS-regeling (Programmatische Bedrijfsgerichte Technologie Stimulering).Doel van "kloneren' is in zeer korte tijd veel nakomelingen te verwerven van van rundvee met gewenste eigenschappen. In de techniek die Embrytec hanteert zijn drie stappen te onderscheiden. Allereerst is er de in vitro fertilisatie ("reageerbuis bevruchting') van eicellen uit geslachte koeien en het opkweken van het verkregen vruchtje tot een 32-cellig stadium waarin alle cellen nog identiek in aanleg zijn.

Daarna worden die cellen gescheiden en gebracht bij onbevruchte eicellen waaruit de kern is verwijderd. Gebeurt dat op het juiste moment dan volgt versmelting en ontstaan 32 nieuwe embryo's die alle identiek in aanleg zijn (een kloon). Ook die worden in vitro opgekweekt tot een 120-cellig stadium en ten slotte geïmplanteerd in een draagkoe. Het is in het bijzonder de tweede stap, die Embrytec overigens uitbesteedt aan het Hubrecht-laboratorium in Utrecht, die technisch moeilijker blijkt dan zich drie jaar geleden liet aanzien. Het werk heeft nog niet tot drachtigheid geleid.

Nu het werk van Embrytec niet snel rendabel lijkt stoppen de aandeelhouders verdere steun. Maar volgens Embrytec-directeur dr. T. Kruip ligt het onderzoek behoorlijk op schema en zou het een schandaal zijn als de verworven vaardigheden mèt de liquidatie verloren gingen. Hij wijst erop dat ook zijn drie concurrenten (Alta Genetics in Canada, Granada Genetics in Texas en ABC in Engeland) veel moeilijkheden tegen zijn gekomen. Granada is failliet. Vanmiddag wil Kruip in een gesprek met EZ het voortbestaan van zijn bedrijf veilig stellen, maar volgens een woordvoerder van het ministerie zal daarbij niet over nieuwe subsidie gesproken worden.