De nagelschilderingen van Arie Baartman

Het beroemdste en grootste schilderij van Rembrandt, de Nachtwacht, tot in detail nageschilderd op een (kunst)nagel.

Dat is hem gelukt. Wat is dan als kunstenaar je volgende uitdaging? Het bewerken van een rijstekorrel. Zelfs met het blote oog zijn de natuurgetrouw nageschilderde windjammers duidelijk te onderscheiden. “Het langste heb ik geoefend op het mikken”, zegt Arie Baartman in zijn witte nagelstudio in hartje Delft. “De kunst is om heel kort te kunnen aanstippen op precies de goede plek. Een kwast met één haar kan ik niet gebruiken, want één haar kan geen druppel dragen.”

Tja, hoe kom je op het idee? Als je na het afmaken van de school voor binnenvaartschipper werk vindt in een nagelstudio en je hebt wat uren over. Dan ga je met een kwastje zitten spelen en voor de lol probeer je om met nagellak een bloemetje te tekenen. En dat lukt. En dan daagt iemand je uit om een écht schilderij op een nagel na te maken. De Nachtwacht bijvoorbeeld. Vijf jaar later ben je zover dat je het op een Cosmeticabeurs durft uit te voeren. Dat eerste exemplaar geef je cadeau aan de eigenaar van de stand. Nummer twee bewaar je op watten in een hartvormig doosje. “De naschilderingen doe ik alleen op demonstraties, nooit voor een gewone klant. Want welk tarief moet ik rekenen? Het is bovendien zonde van het werk. Na vier, vijf weken is het er weer af.” Er zijn ook weinig klanten zo is mijn ervaring, die een Vermeer of een Rembrandt op hun nagel wensen. De voorkeur gaat meestal uit naar een portret van het eigen huisdier of naar een zonsondergang met palmbomen. “Dat doe ik wel eens, want dat hoeft niet zo nauwkeurig te gebeuren.” Bij hele hoge uitzondering heeft hij laatst wel het gezicht van een overleden moeder op de nagel van de dochter geschilderd. “Ik kende beiden goed. Het meisje is de nagel er nu voorzichtig af aan het laten groeien. Dat zal haar wel lukken, want zij zit ook in het vak.”

Wat het volgende kunststukje zal worden? “Ik zou het op de zijkant van papier kunnen proberen. Maar dan heb ik een loep nodig. En dat wil ik niet. Dan is het meer een technisch hoogstandje dan een persoonlijke prestatie.” Bovendien ontbreekt de tijd om dat te oefenen. Al zijn vrije tijd steekt Baartman in het bouwen van een twintig meter lange zeilboot. “Een echte, ja.”

    • Florence van Berckel